ઉત્તર પ્રદેશના બાંદામાં એક લગ્ન થવાના હતા, પરંતુ છેલ્લી ઘડીએ કંઇક એવું થયું કે લગ્નની જાન જ ન આવી. હકીકતમાં લગ્ન પહેલા જ વરરાજા અને તેના પરિવારની માંગણીઓએ બધાને ચોંકાવી દીધા હતા. વરરાજાના પરિવારે કહ્યું કે, તેઓને દહેજમાં TV, કુલર, રેફ્રિજરેટર અથવા વોશિંગ મશીન નથી જોઈતું, અમને તેના બદલે રોકડા રૂપિયા જોઈએ છે. જ્યારે કન્યાના પરિવારે રોકડ રકમ આપવાનો ઇનકાર કર્યો, ત્યારે હંગામો થઇ ગયો, અને પરિણામ એ આવ્યું કે, લગ્નની જાન જ ન આવી અને તેના કારણે લગ્ન રદ કરવા પડ્યા હતા.

આ મામલો હવે પોલીસ સુધી પહોંચ્યો છે. કન્યાના પરિવારે પોલીસ અધિક્ષક (SP)ને ફરિયાદ કરી છે અને વરરાજાના પરિવાર સામે કાર્યવાહીની માંગ કરી છે. તેમનો દાવો છે કે, કન્યા મહેંદી લગાવીને રાહ જોઈ રહી હતી, પરંતુ લગ્નની જાન ન આવી, જેના કારણે સમાજમાં તેમની પ્રતિષ્ઠા ખરાબ થઇ ગઈ. SP પલાશ બંસલે પીડિતની સામે જ સ્ટેશન ઇન્ચાર્જને ફોન કર્યો અને તાત્કાલિક કાર્યવાહી કરવા સૂચના આપી.

આ ઘટના અટારા પોલીસ સ્ટેશન વિસ્તારમાં બની. પીડિત જે તે જ શહેરના રહેવાસી છે, તેમણે બતાવ્યું હતું કે, તેણે તેની પુત્રીના લગ્ન શહેરમાં જ ગોઠવ્યા હતા. લગ્નની જાન 11 માર્ચ, 2026ના રોજ આવવાની હતી. તે પહેલાં, તેણે તિલક સમારંભ, બારીક્ષા સમારંભમાં લાખો રૂપિયા ખર્ચો કર્યો હતો અને બાઇક અને સોનાના દાગીના આપ્યા હતા. તેણે વધુમાં જણાવ્યું કે, લગ્નની જાન આવવાના દિવસે, તેમણે બધી તૈયારીઓ કરી રાખી હતી ત્યારે અચાનક, વરરાજા પક્ષના કેટલાક સભ્યો આવ્યા અને કુલર, રેફ્રિજરેટર, TV, વોશિંગ મશીન વગેરે જેવી દહેજની વસ્તુઓ આપવાની ના પાડી અને તેના બદલે રોકડ રકમની માંગણી કરી. જો તેઓ આનું પાલન નહીં કરે તો તેઓએ લગ્નની જાન લઈને નહીં આવવાની ધમકી આપવા લાગ્યા.

પીડિતે તેમને સમજાવવાનો ઘણો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ તેઓ માન્યા ન હતા. કન્યાના પિતાએ જણાવ્યું કે, તેમણે પહેલેથી જ બધી વસ્તુઓ ખરીદી લીધી છે અને તેમની પાસે 3 લાખ રૂપિયા રોકડા છે જ નહીં, પરિણામ એ આવ્યું કે, કન્યાનો પરિવાર જાન આવવાની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યો, કન્યા હાથ પર મહેંદી લગાવીને વરરાજાની રાહ જોઈ રહી હતી, પરંતુ લગ્નની જાન ત્યાં પહોંચી જ નહીં. ત્યાર પછી, ઘણા લોકો આવ્યા, તેમની સાથે અપશબ્દોનો દુર્વ્યવહાર કર્યો અને તેમને મારી નાખવાની ધમકી આપી. પીડિત પિતાએ જણાવ્યું કે, તેમણે સાડા દસ લાખ રૂપિયા ખર્ચ કર્યા છે. તેમણે SPને કહ્યું કે સમાજમાં તેમની પ્રતિષ્ઠા ખરાબ થઇ ગઈ છે, અને હવે આગળ તેમની પુત્રીના લગ્ન કેવી રીતે થશે? આ ઘટનાથી તેમની પુત્રી અને તેના પરિવારને માનસિક આઘાત લાગ્યો હતો. તેમણે કાર્યવાહીની માંગ કરી હતી.

SP પલાશ બંસલે પીડિત પિતાની દુર્દશાને ગંભીરતાથી સાંભળીને તાત્કાલિક સ્ટેશન ઇન્ચાર્જને તપાસ કરવા અને કાર્યવાહી કરવાનો આદેશ આપ્યો. સ્ટેશન ઇન્ચાર્જે જણાવ્યું કે, બંને પક્ષોને બોલાવવામાં આવ્યા છે અને તપાસ ચાલી રહી છે. તપાસ કર્યા પછી આગળની કાયદેસરની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

દિલ્હીના વિવેક વિહાર વિસ્તારમાં આવેલી ચાર માળની ઈમારતમાં ભયંકર આગ લાગવાની દુર્ઘટનામાં અત્યાર સુધીમાં 9 લોકોના મોત થયા છે, જ્યારે અનેક લોકો ઘાયલ થયા છે. આગ એટલી ભયાનક હતી કે ઈમારતમાં સૂતા લોકોને પોતાની જાન બચાવવાનો મોકો પણ મળ્યો નહોતો. કેટલાક લોકોના મૃતદેહ બેડ પર મળ્યા, જ્યારે કેટલાક સીડી પર જ બળેલી હાલતમાં મળ્યા.

રિપોર્ટ મુજબ ઈમારતના બીજા માળના પાછળના ભાગમાં લગાવેલા ACમાં બ્લાસ્ટ થયો હતો, જેના કારણે વહેલી સવારે અંદાજે 3:30 વાગ્યે આગ લાગી. આ આગ એટલી ઝડપથી ફેલાઈ ગઈ કે તે ત્રીજા માળ સુધી પહોંચી ગઈ. લોકો બચવા માટે પ્રયત્ન તો કર્યા, પરંતુ ઘણીવાર તેઓ નિષ્ફળ રહ્યા.

ત્રીજા માળ પર રહેતા એક પરિવારના સભ્યો પોતાનો જીવ બચાવવા માટે છત તરફ ભાગ્યા હતા, પરંતુ દુર્ભાગ્યે છતનો દરવાજો બંધ હતો. જેના કારણે તેઓ દાદરમાં જ ફસાઈ ગયા અને ત્યાં જ બળીને મોતને ભેટ્યા. જ્યાં આગ લાગી હતી તે માળ પર હાજર ચાર લોકો પણ જીવતા બચી શક્યા નહોતા અને તેઓ પણ આગમાં મૃત્યુ પામ્યા.

ઈમારતના આગળના ભાગમાં રહેનાર લોકોને સમયસર બચાવી લેવામાં આવ્યા, પરંતુ પાછળના ભાગમાં રહેનાર લોકો સુધી રાહત ટીમ પહોંચી શકી નહોતી. મૃતદેહો એટલા વધુ બળેલા છે કે તેમની ઓળખ કરવી મુશ્કેલ બની ગઈ છે.

ફાયર વિભાગ મુજબ, ત્રણ મૃતદેહ બેડ પર મળ્યા છે, જે દર્શાવે છે કે આગ એટલી ઝડપી અને ભયંકર હતી કે તેઓ ઊભા થવાનો સમય પણ નહોતો મળ્યો. પોલીસે અત્યાર સુધી 9 લોકોના મોતની પુષ્ટિ કરી છે અને આ આંકડો વધવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.

સ્થાનિક લોકોએ જણાવ્યું કે રાત્રે લગભગ 3 વાગ્યે આગ લાગી હતી અને સવારે 5 વાગ્યે પણ આગ ભયંકર રીતે ચાલુ હતી. કેટલાક લોકોને બચાવવા માટે ઈમારતના પાછળના ભાગમાંથી સરિયા કાપીને બહાર કાઢવામાં આવ્યા હતા. જેમાં એક બાળકી અને એક મહિલાને સલામત રીતે બચાવવામાં આવ્યા હતા.

સ્થાનિક મ્યુનિસિપલ કાઉન્સિલર પંકજ લૂથરા ઘટનાસ્થળે પહોંચ્યા હતા. તેમણે જણાવ્યું કે, “મને માહિતી મળતા જ હું તાત્કાલિક સ્થળ પર પહોંચ્યો હતો. ઉપર જઈને તપાસ કરતા બીજા માળના પાછળના ભાગમાં પાંચ મૃતદેહ મળ્યા, એક વધુ મૃતદેહ પાછળથી અને ત્રણ ઉપરના માળેથી મળ્યા છે. હાલ મૃતકોની ઓળખ શક્ય નથી.”

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે, “હાલ તપાસ ચાલુ છે. DNA ટેસ્ટિંગ થયા પછી જ મૃતકોની ઓળખ અને તેમનું લિંગ જાણી શકાશે. હાલ સુધી 9 મૃતદેહોની પુષ્ટિ થઈ ચૂકી છે. ઘટનાનું ચોક્કસ કારણ હજુ સત્તાવાર રીતે જાહેર થયું નથી. લોકો શોર્ટ સર્કિટની વાત કરી રહ્યા છે, પરંતુ તેની પુષ્ટિ નથી.”

ફાયર અધિકારી મુકેશ વર્માએ જણાવ્યું કે ઈમારતમાંથી 9 બળેલા મૃતદેહ બહાર કાઢવામાં આવ્યા છે. આગ ઈમારતના પાછળના ભાગમાં લાગી હતી. ઈમારતમાં માત્ર એક જ સીડી હતી, જે મધ્યમાં આવેલી હતી. ઉપરાંત, બાલ્કનીમાં જાળ લગાવવામાં આવી હતી, જેના કારણે રેસ્ક્યુ ઓપરેશનમાં મોડું થયું.

આજના યુગમાં, જ્યારે આપણે પોતાને આધુનિક અને પ્રગતિશીલ કહીએ છીએ, ત્યારે પણ લગ્ન કરતી વખતે જાતિ અને પૈસાદાર જેવા સૌથી મોટા પરિબળો ભાગ ભજવતા હોય છે. તાજેતરમાં જ, 'ધ ડેટ ક્રૂ'ના સ્થાપક ઓએંડ્રિલા કપૂરે એક એવી ઘટના શેર કરી છે, જેણે ભારતીય સમાજની વિચારસરણી પર ઘણા સવાલો ઉભા કર્યા છે. એક શિક્ષિત ફેશન ઉદ્યોગસાહસિક દ્વારા જીવનસાથી પસંદ કરવા માટે નક્કી કરવામાં આવેલી શરતોએ બધાને ચોંકાવી દીધા છે.

ઓએંડ્રિલા કપૂરે LinkedIn પર એક 32 વર્ષીય મહિલા સાથે થયેલી પોતાની વાતચીત શેર કરી. આ મહિલા પોતાનું ફેશન લેબલ ચલાવે છે અને ઉચ્ચ શિક્ષિત પરિવારમાંથી આવે છે. તેના પિતા એક IPS અધિકારી છે અને તેની માતા શિક્ષિકા છે. આટલી ઉચ્ચ પૃષ્ઠભૂમિ હોવા છતાં, લગ્ન માટે તેની પહેલી પસંદગી ફક્ત 'ઉચ્ચ જાતિ'ના યુવકો માટે છે.

મહિલાએ સ્પષ્ટપણે કહ્યું કે, તે ફક્ત બ્રાહ્મણ અથવા રાજપૂત પરિવારોમાં જ લગ્ન કરવા માંગે છે. જો કે, તેણે આ પર આશ્ચર્યજનક 'ડિસ્કાઉન્ટ' પણ આપ્યું. તેઓએ કહ્યું કે જો છોકરો આ જાતિઓ સિવાય બીજી જાતિનો હોય, તો તેની વાર્ષિક આવક ઓછામાં ઓછી 80 લાખ રૂપિયા હોવી જોઈએ. આનો અર્થ એ છે કે જો તમારા ખિસ્સામાં પૈસા હોય, તો જાતિનો અવરોધ તોડી શકાય એમ છે.

ઓએંડ્રિલા કપૂરે કટાક્ષમાં લખ્યું કે, મોટા શહેરોમાં શિક્ષિત પરિવારોમાં જાતિવાદ હવે 'રિવાજો' પાછળ છુપાઈ ગયો છે. લોકો કહે છે કે, આપણે આપણા સમાજમાં જ લગ્ન કરવાના છે, પરંતુ હકીકતમાં, તે સામાજિક પદનો ખેલ છે. તેમના મતે, પૈસા આજકાલ સામાજિક પદ ખરીદી શકે છે, તેથી 80 લાખ રૂપિયાની શરત રાખવામાં આવી છે.

આ પોસ્ટ વાયરલ થયા પછી, ઇન્ટરનેટ ટિપ્પણીઓથી ભરાઈ ગયું હતું. એક યુઝરે લખ્યું કે, ભારતીય લગ્ન, ખાસ કરીને એરેન્જ લગ્ન, હંમેશા એક વ્યવહાર (લેતી-દેતી જેવા જ) રહ્યા છે. લોકો કહે છે કે જ્યાં પ્રેમ અને સુસંગતતાને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈતી હતી, ત્યાં CTC (પગાર પેકેજ) અને ગોત્રએ હવે જગ્યા લઇ લીધી છે. ઓએંડ્રિલા કપૂર કહે છે કે, આ પરંપરાને તોડવા માટે, યુવાનોએ તેમના માતાપિતા સાથે વાતચીત કરવાની જરૂર છે. આપણે સ્પષ્ટપણે કહેવું પડશે કે, અમે જાતિના આધારે અમારા જીવનસાથીને ફિલ્ટર કરીશું નહીં. શિક્ષણ એટલે ફક્ત ડિગ્રી જ મેળવવી એવું નથી, પણ જૂની, સંકુચિત માનસિકતાઓમાંથી બહાર નીકળવાનું છે.

જ્યારે આખી દુનિયામાં આતિથ્ય સત્કારની વાત આવે છે, ત્યારે ભારતનું નામ સૌથી પહેલા અને સમ્માનની સાથે લેવામાં આવે છે. તાજેતરમાં, એક વિદેશી પ્રવાસીનો વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થઈ રહ્યો છે, જેમાં તે કેરળની એક હોસ્પિટલમાં પોતાનો અનુભવ શેર કરતી વખતે ભાવુક દેખાય છે. પ્રવાસીએ દાવો કર્યો હતો કે, તેને ભારતમાં વિશ્વ કક્ષાની સારવાર મળી છે, પરંતુ હોસ્પિટલે તેની પાસેથી એક પણ રૂપિયો ચાર્જ લીધો નથી. પ્રવાસીનો વીડિયો સામે આવતાની સાથે જ લોકોએ કહ્યું કે, કેરળે ફરી એકવાર માનવતા પ્રત્યેની પોતાની ઉદારતા સાબિત કરી છે. આ વીડિયો હવે સોશિયલ મીડિયા પર ઝડપથી વાયરલ થઈ રહ્યો છે.

વાઈરલ વીડિયોમાં, વિદેશી પ્રવાસીએ પોતે બતાવ્યું કે, તે રસ્તા પર ચાલતી વખતે અચાનક પડી ગયો અને તેના પગમાં ઈજા થઈ. તે દુઃખાવાને કારણે પરેશાન થઇ રહ્યો હતો, ત્યારે કેટલાક સ્થાનિક લોકો તાત્કાલિક તેની મદદ માટે દોડી આવ્યા. સૌથી ખાસ વાત તો એ છે કે, તેને હોસ્પિટલ લઈ જવાને બદલે, તેઓ તેને તેમના ઘરે લઈ ગયા અને પ્રાથમિક સારવાર આપી, તેના પગ પર પાટો બાંધ્યો અને તેની સંભાળ રાખી. આશ્ચર્યજનક રીતે, તેઓએ તેના બદલામાં કોઈ પૈસા કે મદદની અપેક્ષા પણ નહોતી રાખી. આ વાત વિદેશી પ્રવાસીને સૌથી વધુ સ્પર્શી ગઈ.

https://www.instagram.com/reel/DXuFuMCCKoU/

વીડિયોમાં, વિદેશી પ્રવાસીએ સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે, ભારત આવતા પહેલા સોશિયલ મીડિયા પર દેશની જે છબી તેણે જોઈ હતી તેનાથી વાસ્તવિકતા સંપૂર્ણપણે અલગ નીકળી. તેણે કહ્યું કે તેને દરેક જગ્યાએ મદદરૂપ થાય તેવા લોકો મળ્યા અને તેનો અનુભવ અત્યંત સકારાત્મક હતો.

તેણે બીજો એક કિસ્સો શેર કર્યો. તેણે કહ્યું કે એક દિવસ તે ભોજનનો ઓર્ડર આપવા માટે એક રેસ્ટોરન્ટમાં ગયો હતો પરંતુ મેનુ સમજી શક્યો નહીં. પછી એક મહિલા, જે ત્યાં કામ પણ કરતી ન હતી, તેની પાસે આવી અને આખો મેનુ સમજાવ્યો. આ નાનકડી મદદે તેને ભારતની સાચી ભાવનાનો અહેસાસ કરાવ્યો.

વીડિયો વાયરલ થતાંની સાથે જ લોકોએ ટિપ્પણી વિભાગમાં ઘણા બધા પ્રતિભાવ આપ્યો. ઘણા વપરાશકર્તાઓએ લખ્યું, 'આ અસલી ભારત છે.' જ્યારે અન્ય લોકોએ કહ્યું, 'ભારતમાં મહેમાનોને ભગવાન માનવામાં આવે છે.' કેટલાક વિદેશી વપરાશકર્તાઓએ પણ તેમના અનુભવો શેર કર્યા, અને કહ્યું કે તેઓ હંમેશા ભારતમાં ઘર જેવું અનુભવે છે.

આ ઘટનાએ ફરી એકવાર ભારતની એ પરંપરાને બહાર લાવી દીધી કે જ્યાં, મહેમાનોને ભગવાન સમાન માનવામાં આવે છે. અહીં અજાણ્યા લોકો પણ કોઈ સ્વાર્થી હેતુ વિના એકબીજાને મદદ કરવા માટે આગળ આવે છે. આ જ કારણ છે કે ભારતની મુલાકાત લેતા ઘણા પ્રવાસીઓ આ સ્થળની યાદોને કાયમ માટે ઘરે લઈ જાય છે. આ વાયરલ વીડિયો ફક્ત એક ઘટના નથી, પણ એક વિચારશીલ સંદેશ પણ છે. તે દર્શાવે છે કે કોઈ પણ દેશ વિશે અભિપ્રાય બનાવતા પહેલા તેનો અનુભવ કરવો મહત્વપૂર્ણ છે.

મધ્ય પ્રદેશના જબલપુરમાં જાહેર આરોગ્યસંભાળ પ્રણાલીની કથળતી સ્થિતિનું બીજું એક સ્પષ્ટ ઉદાહરણ પ્રકાશમાં આવ્યું છે. આ ઘટના બાળકોને આપવામાં આવતા પેરાસીટામોલ સીરપ સાથે સંબંધિત છે. સીરપના સમગ્ર બેચના નમૂનાઓ પ્રયોગશાળા પરીક્ષણમાં ફેઇલ થયા છે. જેને કારણે, તેના ઉપયોગ અને વેચાણ પર પ્રતિબંધ લાદવામાં આવ્યો છે. જો કે, આ પ્રતિબંધ અર્થહીન બની ગયો છે. આનું કારણ એ છે કે એક વર્ષ અગાઉ સરકારી હોસ્પિટલોમાં સીરપનો સંપૂર્ણ સ્ટોક ખપાવી દેવામાં આવ્યો હતો. આ પરિસ્થિતિ એટલા માટે ઊભી થઈ કારણ કે પરીક્ષણ રિપોર્ટ આવવામાં એક વર્ષનો સમય લાગ્યો.

ઇન્ડિયા ટૂડેના અહેવાલ મુજબ, ‘પેરાસીટામોલ પીડિયાટ્રિક ઓરલ સસ્પેન્શન IP 125’ મિલિગ્રામની ઉત્પાદક કંપની ઇન્દોરમાં સ્થિત મેસર્સ જેનિથ ડ્રગ્સ લિમિટેડ છે. આ કંપનીએ એક વર્ષ પહેલા જબલપુરની જિલ્લા હોસ્પિટલોને પેરાસીટામોલ સીરપ સપ્લાય કરી હતી. તેનો બેચ નંબર 41507 હતો.

રિપોર્ટ મુજબ, જબલપુરના મુખ્ય તબીબી અને આરોગ્ય અધિકારી ડૉ. નવીન કોઠારીએ જણાવ્યું હતું કે, સામાન્ય રીતે સરકારી હોસ્પિટલોમાં દવાઓ માર્ગદર્શિકા અને તપાસ બાદ જ સપ્લાઈ થાય છે, પરંતુ સાવચેતીના પગલા તરીકે પુરવઠો પહોંચાડ્યા પછી નમૂનાઓ ફરીથી પરીક્ષણ માટે મોકલવામાં આવે છે. આ પ્રોટોકોલ અનુસાર ‘પેરાસીટામોલ પીડિયાટ્રિક ઓરલ સસ્પેન્શન IP’ના નમૂનાને વિશ્લેષણ માટે ભોપાલની એક પ્રયોગશાળામાં મોકલવામાં આવ્યો હતો. રિપોર્ટ આવવામાં એક વર્ષ લાગ્યો, જેમાં પેરાસીટામોલના નમૂના ગુણવત્તા પરીક્ષણમાં ફેઇલ થઈ ગયા.

નમૂનાની ફેઇલ થયા બાદ તમામ હોસ્પિટલો, પેટા-આરોગ્ય કેન્દ્રો અને સંજીવની ક્લિનિક્સમાં પેરાસીટામોલ પીડિયાટ્રિક ઓરલ સસ્પેન્શન IPનું વિતરણ બંધ કરી દેવામાં આવ્યું છે. સાથે જ, આ સીરપના હાલના સ્ટોકનું નિરીક્ષણ કરવા માટે નિર્દેશો આપવામાં આવ્યા છે. મળતી માહિતી અનુસાર, પેરાસીટામોલ સીરપ નવેમ્બર 2024માં બનાવવામાં આવ્યું હતું, અને તેની એક્સપાયરી ડેટ ઓક્ટોબર 2026 છે.

NDTVના અહેવાલ મુજબ, વર્ષ 2025 દરમિયાન જબલપુર જિલ્લાની સરકારી હોસ્પિટલો અને આરોગ્ય કેન્દ્રોમાં બાળકોને પેરાસીટામોલ પીડિયાટ્રિક ઓરલ સસ્પેન્શનલની આશરે 16,000 બોટલનું મફત વિતરણ કરવામાં આવ્યું હતું. તાવથી પીડાતા બાળકોની સારવાર માટે તેનો ઉપયોગ નિયમિત રીતે કરવામાં આવી રહ્યો હતો. જાન્યુઆરી 2025 સુધીમાં આખો સ્ટોક ખતમ થઈ ગયો હતો. ત્યારબાદ આ બેચમાંથી કોઈ દવા સ્ટોરેજમાં ન હતી.

દિલ્હી પોલીસે ફરી એકવાર 'ખાખી વર્દી'ને શરમમાં નાખી દીધી. પોલીસ વિભાગમાં તૈનાત એક કોન્સ્ટેબલ પર રૂ. 50 લાખની લૂંટનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો છે. અહેવાલો અનુસાર, આરોપી, સમય સિંહ મીણા, દિલ્હી પોલીસની 5મી બટાલિયનમાં તૈનાત હતો. તેની સામે અગાઉ પણ અનેક ગુનાહિત કેસ નોંધાયેલા છે, આમ છતાં વરિષ્ઠ અધિકારીઓની નિષ્ક્રિયતાએ ફરી એકવાર સમગ્ર વિભાગ પર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે.

દિલ્હી પોલીસ કોન્સ્ટેબલ સમય સિંહ મીણાની ગયા મહિને દિલ્હીના આઝાદ માર્કેટ અંડરપાસ પાસે રૂ. 50 લાખની લૂંટમાં સંડોવણી બદલ ધરપકડ કરવામાં આવી છે. શુક્રવારે એક પોલીસ અધિકારીએ આ જાહેરાત કરી. તેના પર 31 માર્ચે લૂંટને અંજામ આપવા માટે તેના સાથીઓ સાથે કાવતરું ઘડવાનો આરોપ છે.

દિલ્હી પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, આ ઘટના ત્યારે બની જ્યારે 4 માણસો આઝાદ માર્કેટ અંડરપાસ પાસે એક ચાલતી રિક્ષાને રોકીને આશરે રૂ. 50 લાખ રોકડા લઈને ભાગી ગયા. કેસ નોંધવામાં આવ્યો હતો અને તાત્કાલિક તપાસ શરૂ કરવામાં આવી હતી.

દિલ્હી પોલીસના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે, 'આ કેસમાં સંડોવાયેલા ઘણા આરોપીઓની પહેલા જ ધરપકડ થઈ ચૂકી છે. તપાસ દરમિયાન કોન્સ્ટેબલની ભૂમિકા સામે આવી હતી.' તેમણે બતાવ્યું કે ઘટના પછીથી સમય સિંહ મીણા ફરાર હતો અને CCTV ફૂટેજ અને ટેકનિકલ સર્વેલન્સ દ્વારા તેને શોધી કાઢવામાં આવ્યો હતો.

અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે, આખરે તેને રાજસ્થાનના દૌસાથી પકડવામાં આવ્યો હતો. પોલીસને શંકા છે કે સમય સિંહ મીણાએ લૂંટનું કાવતરું ઘડવામાં અને તેના સાથીઓ સાથે સંકલન કરવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી.

અધિકારીએ કહ્યું, 'તેને એક રીઢો ગુનેગાર માનવામાં આવે છે, જે લૂંટના મોટા કેસોમાં સામેલ છે.' પોલીસે કહ્યું કે તે આ જ પ્રકારના અન્ય ગુનાઓમાં સંડોવાયેલો છે કે કેમ, તે ચકાસવા માટે વધુ તપાસ ચાલી રહી છે. લૂંટની બાકીની રકમ શોધવા માટે પણ પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે.

મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, આરોપી કોન્સ્ટેબલની અગાઉ રૂ. 25 લાખની લૂંટ મામલે ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને તેની સામે પહેલાથી જ 3 કેસ નોંધાયેલા હતા.

પોલીસ પૂછપરછ દરમિયાન, આરોપી ફરમાનએ જણાવ્યું હતું કે, તે સમય સિંહ મીણા નામના દિલ્હી પોલીસ કોન્સ્ટેબલને મળ્યો હતો. તેણે લૂંટને અંજામ આપવા માટે કેટલાક લોકોને લાવવાનું કહ્યું હતું. ત્યાર પછી સલમાને સમય સિંહ અને નિખિલ મીણા સાથે સાહિલ અને તેના મિત્રોની મુલાકાત કરાવી હતી. સમય સિંહની સૂચના પર, સાહિલ અને તેના મિત્રોને કીર્તિ નગર મોકલવામાં આવ્યા.

આ પછી, આરોપી પીડિતોનો પીછો કરતા કરતા આઝાદ માર્કેટ નજીક રેલ્વે અંડરપાસ પર પહોંચ્યા અને ગુનો કર્યો. ત્યાર પછી, આરોપીઓએ પૈસા એકબીજાને વહેંચી દીધા. આ પછી, બધા આરોપીઓ ફરાર થઈ ગયા. પોલીસ અધિકારીએ જણાવ્યું કે બધા આરોપીઓની મનાલી, ગોવા, દિલ્હીથી ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને મુખ્ય આરોપીની રાજસ્થાનના દૌસાથી ધરપકડ કરવામાં આવી હતી.

પીલીભીતમાં જિલ્લા શાળા નિરીક્ષક કાર્યાલય (DIOS)માં 5 કરોડ રૂપિયાના કૌભાંડના સંબંધમાં પોલીસે 7 મહિલાઓની ધરપકડ કરી. આમાં મુખ્ય આરોપી, ઇલ્હમની બે પત્નીઓ, સાળી, સાસુ અને 3 અન્ય પરિચિત મહિલાઓનો સમાવેશ થાય છે.

શુક્રવારે સાંજે, ASP વિક્રમ દહિયાએ જણાવ્યું હતું કે, જિલ્લા શાળા નિરીક્ષક રાજીવ કુમારે 13 ફેબ્રુઆરી, 2026ના રોજ કોતવાલી પોલીસ સ્ટેશનમાં આ કેસમાં રિપોર્ટ દાખલ કર્યો હતો. બિસલપુરની જનતા ટેકનિકલ ઇન્ટર કોલેજમાં કામ કરતા પટાવાળા ઇલ્હમ ઉર રહેમાન શમસી DIOS કાર્યાલય સાથે જોડાયેલો હતો. તે પગાર બિલ અને ટોકન જનરેશનનું સંચાલન કરતો હતો.

ઇલ્હમે છેતરપિંડીથી નકલી લાભાર્થી ID બનાવ્યું અને 12 સપ્ટેમ્બર, 2024થી ફેબ્રુઆરી 2026 સુધીમાં 98 વ્યવહારો કરીને ટ્રેઝરી દ્વારા તેની પત્નીના ખાતામાં રકમ ટ્રાન્સફર કરીને આશરે રૂ. 1.01 કરોડની ઉચાપત કરી.

તપાસમાં મોટી રકમ અન્ય ખાતાઓમાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી હોવાનું બહાર આવ્યું. કોટવાલી નગરમાં દાખલ કરાયેલા રિપોર્ટની તપાસ દરમિયાન, પોલીસે 53 ખાતાઓમાં શંકાસ્પદ વ્યવહારોમાં આશરે રૂ. 5.50 કરોડ ફ્રીઝ કર્યા.

મુખ્ય આરોપીઓમાંની એક પત્ની, અર્શી ખાતૂનની આ પહેલા ધરપકડ કરવામાં આવી છે અને તેને જેલમાં મોકલી દેવામાં આવી છે. શુક્રવારે, કોતવાલી પોલીસે બે અન્ય પત્નીઓની ધરપકડ કરી, સંભલ જિલ્લાના રામસત્તી પોલીસ સ્ટેશનના મોહલ્લા જગતની રહેવાસી લુબના, બુલંદશહેરના જામુન વાલી ગલી, ખુર્જાની રહેવાસી આજરા ખાન, લુબનાની બહેન ફાતિમા નવી, આજરાની માતા નાહિદ, તેમજ બિજનૌરના મોહલ્લા કાઝીપરાની રહેવાસી પરવીન ખાતૂન, ગાઝિયાબાદના મોહન નગરની આશકારા પરવીન અને ખુર્જાની આફિયા ખાનની પોલીસે ધરપકડ કરી છે. પોલીસે આ દરેકના ખાતામાં ટ્રાન્સફર થયેલી ચોક્કસ રકમનો પણ ખુલાસો કર્યો છે.

રૂ. 5 કરોડના કૌભાંડમાં 7 આરોપીઓની ધરપકડનો ખુલાસો કરતા, ASP વિક્રમ દહિયાએ જણાવ્યું હતું કે, તપાસમાં એ પણ બહાર આવ્યું છે કે, આરોપીએ સંબંધીઓ અને પરિચિતોના ખાતામાં મોટી રકમ ટ્રાન્સફર કરી હતી. આમાં લુબનાના ખાતામાં આશરે રૂ. 2.37 કરોડ, અજરા ખાનના ખાતામાં રૂ. 2.12 કરોડ, ફાતિમાના ખાતામાં રૂ. 1.03 કરોડ, આફિયાના ખાતામાં રૂ. 80 લાખથી વધુ, પરવીન ખાતુનના ખાતામાં આશરે રૂ. 48 લાખ, નાહિદના ખાતામાં રૂ. 95 લાખ અને આશકારા પરવીનના ખાતામાં આશરે રૂ. 38 લાખનો સમાવેશ થાય છે.

ધરપકડ કરાયેલા આરોપીઓમાં લુબના નવી અને અજરા ખાન મુખ્ય આરોપી ઇલ્હામની પત્નીઓ છે. બીજી એક પત્ની અરશીને પોલીસે પહેલાથી જ જેલમાં મોકલી દીધી છે, જ્યારે ઇલ્હામ હાઇકોર્ટમાંથી આગોતરા જામીન પર છે. તપાસમાં એ પણ બહાર આવ્યું છે કે, આરોપીએ બરેલીમાં JHM ઇન્ફ્રાહોમ પ્રાઇવેટ લિમિટેડના ખાતામાં રૂ. 90 લાખ અને ઓરિકા હોમ્સ બિલ્ડર્સના ખાતામાં રૂ. 17.18 લાખ ટ્રાન્સફર કર્યા હતા, જે તપાસ દરમિયાન હોલ્ડ પર રાખવામાં આવ્યા છે. પોલીસે ફિક્સ ડિપોઝિટમાં જમા કરાયેલા આશરે રૂ. 59 લાખ પણ ફ્રીઝ કર્યા છે.

આ કરોડો રૂપિયાના કૌભાંડમાં, ઇલ્હામ શમ્સીએ જે કરોડો રૂપિયાના સરકારી ભંડોળની ઉચાપત કરવા માટે IDનો ઉપયોગ કર્યો હતો. તેમાં ઇલ્હામ ઉપરાંત, DIOS, ફાઇનાન્સ અને એકાઉન્ટ્સ ઓફિસર અને ટ્રેઝરીના અધિકારીઓની સંડોવણી પણ જાહેરમાં જાહેર થઈ હતી. આ બાબતની તપાસ માટે સરકારી સ્તરે એક ટીમ બનાવવામાં આવી હતી, પરંતુ અત્યાર સુધી કોઈની સામે કોઈ કાર્યવાહી કરવામાં આવી નથી. આનાથી અનેક પ્રશ્નો ઉભા થાય છે.

DIOS ઓફિસમાં પોસ્ટ કરાયેલા પટાવાળા ઇલ્હામ શમ્સીએ વિભાગીય અધિકારીઓ અને કારકુનોનો વિશ્વાસ મેળવ્યો અને તેમના પોર્ટલનો દુરુપયોગ કરીને, શિક્ષકોના પગાર બિલની આડમાં તેના સંબંધીઓ અને અન્ય પરિચિતોના ખાતામાં કરોડો રૂપિયા ટ્રાન્સફર કર્યા.

પોલીસ તપાસમાં અત્યાર સુધીમાં 50થી વધુ ખાતાઓનો પર્દાફાશ થયો છે. પોલીસે આ ખાતાઓમાં 5 કરોડ રૂપિયાથી વધુ રકમ ફ્રીઝ કરી છે. અન્ય ખાતાઓની પણ તપાસ કરવામાં આવી રહી છે, અને એવું અનુમાન કરવામાં આવી રહ્યું છે કે કૌભાંડનો વ્યાપ વધુ વિસ્તરી શકે છે.

બિસલપુરમાં જનતા ઇન્ટર કોલેજમાં પટાવાળા તરીકે તૈનાત ઇલ્હમે 2015માં DIOS ઓફિસમાં પોતાની સેવા શરૂ કરી હતી. તત્કાલીન DIOSએ તેને સંલગ્ન કર્યા અને ઓફિસમાં મૂક્યા. એવું કહેવાય છે કે તે ત્યારબાદ લગભગ 4 વર્ષ સુધી ઓફિસમાં રહ્યો.

કોમ્પ્યુટરની જાણકારી હોવાને કારણે, ઓફિસમાં તેનો પ્રભાવ ધીમે ધીમે વધતો ગયો. એવું કહેવાય છે કે, લગભગ ત્રણ વર્ષ પહેલા, ત્યાં તૈનાત DIOSએ તેમનું જોડાણ રદ કર્યું હતું, પરંતુ ત્યારપછી ઇલ્હમ ઓફિસમાં પોતાને સ્થાઈ કરવામાં સફળ થયો.

ભારતમાં બાળકો માટે પ્રારંભિક શિક્ષણ વધુને વધુ મોંઘુ થઈ રહ્યું છે. તાજેતરમાં, એક શાળાની KG (સિનિયર કિન્ડરગાર્ટન) ફી સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થઈ હતી, જેનાથી લોકોમાં આક્રોશ અને ચર્ચા બંને થઈ હતી.

સાક્ષીએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર શાળાની ફી શેર કરી હતી. તેણે પોસ્ટનું કેપ્શન આપ્યું હતું, 'ફક્ત ટ્વિંકલ ટ્વિંકલ...ને શીખવા માટે 2.5 લાખ રૂપિયા.' તે પોસ્ટ થતાં તરત જ વાયરલ થઈ ગઈ હતી. ફી જોનારા દરેક આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા. ચાલો વધુ વિગતે જાણી લઈએ.

ખાનગી શાળાઓ બાળકોના માતાપિતાના ગજવાને કાપવાના સતત પ્રયાસ કરી રહી છે. જ્યારે KGના વિદ્યાર્થીની 2.24 લાખ રૂપિયાની ફી વાયરલ થઈ, ત્યારે સોશિયલ મીડિયા પર લોકો ગુસ્સામાં ભડકી ઉઠ્યા અને શિક્ષણના સતત વધતા ખર્ચ અંગે ચર્ચા વધુ તીવ્ર બની.

સાક્ષીએ જે પોસ્ટ કરી છે તે ફી સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે, 15,000 રૂપિયા પ્રવેશ ફી છે અને 33,000 રૂપિયા પરત ન કરી શકાય તેવા કૉશનના પૈસા છે. આ ઉપરાંત, રૂ. 224,718 ટ્યુશન, લાઇબ્રેરી અને જીમ ફી છે. આમાં જૂતા, મોજાં અને કાફેટેરિયાનો ખર્ચ શામેલ નથી. આનો અર્થ એ છે કે કુલ ખર્ચ તેનાથી પણ વધુ હોઈ શકે છે.

https://twitter.com/Sakshi50038/status/2045808047050621040

આ પોસ્ટ X પર @Sakshi50038 હેન્ડલનો ઉપયોગ કરીને પોસ્ટ કરવામાં આવી હતી. સોશિયલ મીડિયા પર આવતાની સાથે જ તે ઝડપથી વાયરલ થઈ ગઈ. આ લખાય છે ત્યાં સુધી, પોસ્ટને 500,000થી વધુ વ્યૂઝ મળ્યા છે. વાયરલ પોસ્ટ પછી, મોટી સંખ્યામાં વપરાશકર્તાઓ પ્રતિક્રિયા આપી રહ્યા છે, જેમાં ઘણા ફીની રકમ જોઈને જ ચોંકી ગયા છે. એક વપરાશકર્તાએ લખ્યું, 'આ તો હદની ઉપર વધી રહી છે. આ ખરાબ રીતે વધતી ફીની રકમને રોકવા માટે કોઈ નિયમો કેમ બનાવવામાં આવ્યા નથી?' બીજા વપરાશકર્તાએ લખ્યું, 'ભવિષ્ય ખૂબ મોંઘું થઇ રહ્યું છે.'

કેટલાક લોકોએ ધ્યાન દોર્યું કે, મોંઘી શાળાઓ વધુ સારી સુવિધાઓ પ્રદાન કરે છે. AC કલાસરૂમ, સ્વિમિંગ પુલ અને એક્ટિવિટી રૂમ જેવી સુવિધાઓ ફીમાં વધારો કરે છે. એક વપરાશકર્તાએ લખ્યું, 'આજકાલ, શાળાઓ 5-સ્ટાર હોટલ જેવી લાગે છે, તેથી ફી પણ તેના અનુરૂપ જ છે.' બીજા વપરાશકર્તાએ લખ્યું, 'ભારતીય માતાપિતા મૂર્ખ છે... પૂછવામાં આવે છે છતાં પણ તેઓ આંખ બંધ કરીને પૈસા ચૂકવી દે છે. પ્રાથમિક શિક્ષણ તો મફત હોવું જોઈએ. માતાપિતા ફક્ત એવું ઇચ્છે છે કે તેમના બાળકોના સ્કૂલની જિંદગી રૉયલ અથવા આંતરરાષ્ટ્રીય શાળાથી શરૂ કરે અથવા પૂર્ણ કરે.' બીજા એક યુઝરે લખ્યું, 'હવે તો હદ થઇ ગઈ.' કોમેન્ટ સેક્શનમાં કોઈએ જુનિયર KGની ફી વિશે પૂછ્યું, અને સાક્ષીએ જવાબ આપ્યો, '2 લાખ રૂપિયા.'

તા. 4થી મેના દિવસે પશ્ચિમ બંગાળ સહિત પાંચ રાજ્યોની ચૂંટણીના પરિણામો જાહેર થવાના છે. તે પહેલા ઘણી બધી પોલિંગ એજન્સીઓએ પોતાના એક્ઝિટ પોલના પરિણામો જાહેર કર્યા છે. મોટાભાગના એક્ઝિટ પોલ આસામ અને પુડ્ડુચેરીમાં ભાજપ, કેરળમાં કોંગ્રેસ અને તામિલનાડુમાં ડીએમકેની સરકાર બનવાની વાત કરે છે. ઘણી બધી એજન્સીઓ પશ્ચિમ બંગાળમાં પણ ભાજપની સરકાર બનવાની વાત કરે છે. પરંતુ એક્સિસ માય ઇન્ડિયા જેવી પ્રતિષ્ઠત એજન્સી કે જેનો સફળતાનો દર 80 ટકા જેટલો છે તેણે બંગાળનો ડેટા જાહેર કરવાની ના પાડી દીધી છે. એક્સિસના આ નિર્ણય પછી તમામ આવી એજન્સીઓ પર સવાલ ઉઠી રહ્યા છે કે આ કોઇ મોટું કૌભાંડ તો નથી ને. 

બીજી એજન્સીઓએ જ્યાં 29 તારીખે સાંજે 7 વાગ્યા પહેલા જ પોલ જાહેર કરવાની શરૂઆત કરી દીધી ત્યાં એક્સિસે કહ્યું કે તેઓ એક દિવસ પછી જાહેર કરશે. પછી બીજા દિવસે એવી જાહેરાત કરી કે તેઓ ડેટા જાહેર નહીં કરે કારણ કે 70 ટકા જેટલા મતદારોએ તેમને જવાબ આપવાની ના પાડી દીધી છે. તો હવે સવાલ એ થાય છે કે જો આટલી માટે એજન્સી કે જેનો સફળતા નો દર 80 ટકા જેટલો છે તે બંગાળના પોલ જાહેર કરવાથી ડરે છે તો બાકીની એજન્સીઓના ડેટા શું ખોટા છે. એક્સિસ સાથે લોકોએ વાત કરવાની ના પાડી દીધી તો બીજી એજન્સીઓએ કેવી રીતે લીધો હશે. આ અંગે એક્સિસના માલિક પ્રદીપ ગુપ્તા કહે છે કે અમે મતદારોને રૂબરૂ જઇને પૂછીએ છીએ જ્યારે બીજી એજન્સીઓ ફોન કે ઇમેલ દ્વારા પૂછે છે. હવે સવાલ એ છે કે જો રૂબરુમાં લોકો વાત કરવાની ના પાડી દેતા હોય તો ફોન પર જવાબ આપે ખરા..આ ઘટના પછી એક્ઝિટ કે ઓપિનિયન પોલ કરતી એજન્સીઓ પર મોટો પ્રશ્નાર્થ છે. શું તેઓ લોકોને મૂર્ખ બનાવી રહ્યા છે. 

આપણે ભારતમાં એકિઝટ પોલ્સની શરૂઆતની વાત કરીએ તો એનડીટીવી વાળા પ્રણવ રોય, યોગેન્દ્ર યાદવ સહિત બીજા લોકોએ આની શરૂઆત કરી હતી. પરંતુ તેમણે પછી આ કામ બંધ કરી દીધું. સીએસડીએસ જેવી પ્રતિષ્ઠિત સંસ્થા જે પહેલા બેઠકોની સંખ્યા જાહેર કરતી હતી તેણે પણ માત્ર મતોની ટકાવારી આપવાનું શરૂ કરી દીધું. આ પાછળનું કારણ એ હતું કે ભારતમાં એકિઝટ પોલ કરવું ખૂબ અઘરૂં છે. લોકોમાં એટલી વિવિધતા છે કે તમારી ખોટા પડવાની શક્યતા વધારે છે. પછી બીજી નવી એજન્સીઓ માર્કેટમાં આવી. આ એજન્સીઓએ ચોક્કસ આંકડા જાહેર કરવાને બદલે રેન્જ આપવાનું શરૂ કર્યું. આ રેન્જ પણ ખૂબ મોટી હોય છે. પહેલાની એજન્સીઓ એ પણ જાહેર કરતી કે કેટલા મતદારો પર સરવે કર્યો, કયા પ્રકારના મતદારો હતા, કેટલો સમય સરવે ચાલ્યો. કેટલા સવાલ પૂછાયા. તમામ પ્રકારની માહિતી આપતી હતી પરંતુ હવે માત્ર સીટોના આંકડા અપાય છે. પહેલા ઘણીબધી ન્યૂઝ ચેનલ્સ એક્ઝિટ પોલ કરાવતી હતી પરંતુ તેમણે પણ ધીરે ધીરે બંધ કરી દીધું. હાલ બંગાળમાં તો કોઇપણ નેશનલ ન્યૂઝ ચેનલે એક્ઝિટ પોલ એજન્સી રોકી નથી. માર્કેટમાં નવી આવેલી એજન્સીઓ હવે ન્યૂઝ ચેનલ્સને પોતે મફતમાં આંકડા આપે છે. ન્યૂઝ ચેનલો તે જાહેર કરે છે. હવે આપણે સમજી શકીએ છીએ કે સંખ્યાબંધ એજન્સીઓ હવે પોતે જ પોલ કરી રહી છે. 

હવે સવાલ એ થાય છે કે કે કોઇપણ એક્ઝિટ કે ઓપિનિયન પોલ કરવા વ્યક્તિદીઠ 200થી 300 રૂપિયાનો ખર્ચ થતો હોય છે. ઓછામાં ઓછા માત્ર 10000 લોકોનો સરવે કરો તો પણ રૂ. 20થી 30 લાખનો ખર્ચ થાય. હવે આ એજન્સીઓ આટલો મોટો ખર્ચ ચેનલોને મફતમાં આંકડા આપવા માટે તો નહીં જ કરતી હોય. કારણ કે આ સરવે કરીને તેમને કોઇ નફો તો થતો નથી. ન્યૂઝ એજન્સીઓ તો જાહેરાત કરીને કમાઇ લે. આ એજન્સીઓને શું ફાયદો. 

જાણકારો કહે છે કે જુદી જુદી રાજકીય પાર્ટીઓ ચૂંટણી પહેલા આ એજન્સીઓ પાસે પોતાના માટે સરવે કરાવતી હોય છે. તેમાં કંઇ ખોટું પણ નથી. કોઇપણ પાર્ટી મતદારોનો મિજાજ જાણવા આ કરાવી શકે છે. પરંતુ કૌભાંડ ત્યારે શરૂ થાય છે જ્યારે આ એજન્સીઓ રાજકીય પાર્ટીઓ માટે જે સરવે કરે છે તેમાં થોડા આંકડા આમ-તેમ કરીને તેને એક્ઝિટ પોલ તરીકે બતાવે છે. આ આંકડા તેઓ ન્યૂઝ ચેનલોને મફતમાં આપે છે. ન્યૂઝ ચેનલો પણ ટીઆરપી માટે આ આંકડા જાહેર પણ કરી દે છે. પરંતુ આ આંકડા સાચા નથી હોતા, તેમાં ઘાલમેલ હોય છે. ખરેખર તો એજન્સીઓ અને ન્યૂઝ ચેનલો મળીને આપણને મૂર્ખ બનાવે છે. આ ઉપરાંત એક્ઝિટ પોલના આંકડાનો ઉપયોગ રાજકીય પાર્ટીઓ પોતાના કાર્યકરોનો જોશ જાળવી રાખવા માટે પણ કરે છે. દાખલ તરીકે જો એક્ઝિટ પોલ એવું બતાવતા હોય કે કોઇ પાર્ટી જીતી રહી છે તો તેની અસર કાર્યકરો અને મતગણતરીમાં જોડાયેલા સરકારી સ્ટાફ પર પણ પડે છે. તેઓ મતગણતરી વખતે જીતનારી પાર્ટી માટે સોફ્ટ કોર્નર રાખતા થઇ જાય છે. જો એક્ઝિટ પોલમાં જીતનારી પાર્ટીને થોડાક મતો ખૂટતા હોય તો સરકારી સ્ટાફ તેમને એક યા બીજી રીતે મદદ પણ કરી દે છે. એક્ઝિટ પોલનો બીજો ઉપયોગ સટ્ટો રમાડનારા કરે છે. આ ઉપરાંત શેર બજારમાં ખેલ કરનારા લોકો પણ એક્ઝિટ પોલના આંકડાનો ઉપયોગ કરતા હોય છે. આમ ભારતમાં એક્ઝિટ પોલ એક કૌભાંડ બની ગયું છે.

તો શું એક્ઝિટ પોલ ન કરવા જોઇએ. ખરેખર તો એક્ઝિટ પોલ આંકડાશાસ્ત્ર આધારિત એક વિજ્ઞાન છે. તેના કેટલાક નિયમો પણ છે. પરંતુ ભારતમાં એવી સ્થિતિ છે તે સરવે કરનારી એજન્સીઓ પર દેખરેખ રાખે તેવી કોઇ સંસ્થા નથી. જો કોઇ ખોટી રીતે સરવે કરતું હોય કે ખોટા આંકડા જાહેર કરતું હોય તો તેને અટકાવી શકાતું નથી. હવે એવી માગ ઉઠી રહી છે કે તમામ એજન્સીઓએ પોતાના તમામ આંકડા જાહેર કરવા જોઇએ. તેઓ કઇ મેથોડોલોજી ઉપયોગમાં લે છે તે જણાવવું જોઇએ. બધાએ મળીને કોઇ એસઓપી જાહેર કરવી જોઇએ. તો જનતાને મૂર્ખ બનાવવાથી રોકી શકાશે.

મદ્રાસ હાઈકોર્ટની મદુરાઈ બેન્ચે એક સગીર મુસ્લિમ છોકરીનો ઉછેર એક હિન્દુ દંપતીને સોંપ્યો છે. કોર્ટે બાળકના કલ્યાણને ધર્મથી ઉપર માનતા આ ચૂકાદો આપ્યો છે. આ અગાઉ, એક ફેમિલી કોર્ટે આ અરજીને ફગાવી દીધી હતી, કારણ કે બાળક એક છોકરી હતી અને દંપતી તેના માટે 'અજાણ્યા' હતા. જોકે, મદ્રાસ હાઈકોર્ટે તે આદેશને રદ કરી દીધો.

બાર એન્ડ બેન્ચના અહેવાલ મુજબ, એસ. બાલાજીએ તેની પત્ની સાથે મળીને બાળકીના કાયદાકીય વાલી બનવા માટે કોર્ટમાં અરજી કરી હતી. કોર્ટે તેમની અપીલ મંજૂર કરી. ન્યાયાધીશ એન. આનંદ વેંકટેશ અને ન્યાયાધીશ કે.કે. રામકૃષ્ણનની ડિવિઝન બેન્ચે કહ્યું કે બાળકની ભલાઈ ધર્મ કરતા વધુ મહત્ત્વની છે. કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે, ‘કોર્ટે જે સૌથી મહત્ત્વપૂર્ણ વાત પર ધ્યાન આપવું જોઇએ તે છે, બાળકની ભલાઈ. આ ઉપરાંત, કોર્ટે સગીરની ઉંમર, લિંગ અને ધર્મ અને સાથે જ વાલીના ચરિત્ર અને યોગ્યતાને પણ ધ્યાનમાં લેવી જોઈએ.’

શું છે મામલો?

આ દંપતીનું કોઇ સંતાન નહોતું અને તેઓ છોકરીની માતાને એક દાયકાથી વધુ સમયથી ઓળખતા હતા. બાળકીની માતા એક દૈનિક મજૂર હતી, તેના પતિના નિધન પછી તેના બે બાળકોનો ઉછેર કરવા માટે સંઘર્ષ કરી રહી હતી. તેના ત્રીજા બાળકના જન્મ બાદ જ તેણે ત્રીજું સંતાન પોતાની મરજીથી આ હિન્દુ દંપતીને સોંપી દીધું હતું. ત્યારબાદ દંપતીએ વાલીપણાની વ્યવસ્થાને ઔપચારિક બનાવવા માટે મદુરાઈની ફેમિલી કોર્ટનો દરવાજો ખખડાવ્યો હતો.

ફેમિલી કોર્ટે 29 સપ્ટેમ્બર, 2025ના રોજ અરજી ફગાવી દીધી. જો કે, કોર્ટે તેના આદેશમાં એ પણ લખ્યું હતું કે બિન-મુસ્લિમને વાલી તરીકે નિયુક્ત કરવાથી અટકાવવામાં કોઈ કાયદાકીય અવરોધ નથી. તેમ છતા કોર્ટે અરજીને એ આધાર પર ફગાવી દીધી કે બાળકી એક છોકરી હતી અને દંપતી તેના માટે 'અજાણ્યા' હતા. ત્યારબાદ, દંપતીએ હાઇકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી હતી.

હાઇકોર્ટે શું કહ્યું?

બેન્ચે બંને પક્ષો સાથે વાતચીત કરી અને દંપતી સાથે બાળકના સંબંધ પર ભાર આપ્યો. આદેશમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે, ‘બાળક અપીલકર્તાને 'પિતા' અને તેની પત્નીને 'માતા' કહીને બોલાવી રહી હતી, જ્યારે બાળકી તેની અસલી માતાને 'આંટી' કહીને સંબોધી રહી હતી’

હાઇકોર્ટે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે ગાર્ડિયન્સ એન્ડ વોર્ડ્સ એક્ટ, 1890 કોઈ ધાર્મિક પ્રતિબંધો લાદતો નથી. સગીર બાળકનો વાલી બનવા ઇચ્છુક કોઈપણ વ્યક્તિ અરજી દાખલ કરી શકે છે. એટલે કોર્ટે અપીલને મંજૂરી આપી અને દંપતીને બાળકના કાયદાકીય વાલી તરીકે નિયુક્ત કર્યા.

બુધવાર, 29 એપ્રિલ, 2026ના રોજ, પશ્ચિમ બંગાળ, તમિલનાડુ, કેરળ, આસામ અને પુડુચેરી માટેના એક્ઝિટ પોલે રાજકીય પરિદૃશ્યનો ખ્યાલ તો આપી દીધો છે, પરંતુ એ યાદ રાખવું મહત્વપૂર્ણ છે કે, આ એક્ઝિટ પોલ છે, 'બરાબર તે જ પરિણામ' નહીં. એટલે કે, તેઓ અંતિમ પરિણામોને બદલે ફક્ત એક્ઝિટ પોલ સૂચવે છે. આ એક્ઝિટ પોલથી 5 મુખ્ય સંકેતો બહાર આવ્યા છે, જેને અવગણવા મુશ્કેલ છે.

પહેલો સંદેશ: રાષ્ટ્રીય સ્તરે NDAની પકડ સંપૂર્ણપણે નબળી પડી નથી- આ એક્ઝિટ પોલમાંથી સૌથી મહત્વપૂર્ણ સંકેત એ છે કે ભારતીય જનતા પાર્ટી અને NDA ઘણા રાજ્યોમાં હજુ પણ મહત્વ ધરાવે છે. કેટલીક જગ્યાએ સ્પર્ધા મુશ્કેલ જરૂર છે, પરંતુ એકંદરે, આ ગઠબંધન તેની રાજકીય હાજરી અને મજબૂત આધાર જાળવી રાખવાની સ્થતિમાં હોય તેવું લાગે છે. આનો અર્થ એ છે કે પતનની વાર્તા ઘણીવાર ધારવામાં આવે છે તેટલી સીધી નથી હોતી.

બીજો સંદેશ: એકતરફી લહેરનો યુગ હવે ભૂતકાળ બની જતો હોય તેવું લાગી રહ્યું છે- આ આનુમાનિત આંકડાઓમાં કોઈપણ એક પક્ષની તરફેણમાં સ્પષ્ટ, સંપૂર્ણ લહેર દેખાતી નથી. મોટાભાગના રાજ્યોમાં, સ્પર્ધાઓ અત્યંત તીવ્ર છે, અને ઘણા કિસ્સાઓમાં, પરિણામો ખૂબ જ સખત દેખાય રહ્યા છે. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે, ભારતીય રાજકારણ વધુ બહુપક્ષીય, ખંડિત અને અનિશ્ચિત બની ગયું છે.

ત્રીજો સંદેશ: આસામ અને પુડુચેરીમાં NDAનો પ્રભાવ અપેક્ષા પ્રમાણે મજબૂત બની રહ્યો છે- આસામને લગતા લગભગ તમામ મુખ્ય એક્ઝિટ પોલ્સમાં NDA આગળ છે અથવા સત્તામાં પાછા ફરે છે તે દર્શાવે છે. પુડુચેરીમાં પણ પરિસ્થિતિ ગઠબંધનની તરફેણમાં જોવા મળી રહી છે, પછી ભલે તે સત્તા જાળવી રાખવાની સ્થિતિમાં હોય કે, સત્તામાં પાછા ફરવાની સ્થિતિમાં હોય. તે આ પ્રદેશોમાં સ્થિર રાજકીય પકડ છે, તેની તરફ ઈશારો કરે છે.

ચોથો સંદેશ: પશ્ચિમ બંગાળ અને કેરળમાં ચિત્ર હજુ પણ અસ્પષ્ટ છે- પશ્ચિમ બંગાળમાં સ્પર્ધા અત્યંત નજીક અને રસપ્રદ બની રહ્યું છે. કેટલાક એક્ઝિટ પોલ્સ NDAને આગળ દર્શાવે છે, જ્યારે અન્ય તૃણમૂલ કોંગ્રેસને મજબૂત સ્થિતિમાં દર્શાવે છે. બંને પક્ષોમાં કોઈ સ્પષ્ટ લીડ દેખાતી નથી.

કેરળમાં પણ આ જ પ્રકારની પરિસ્થિતિ છે. LDF અને UDF વચ્ચેની સ્પર્ધા એટલી સંતુલિત છે કે, વિવિધ પોલ્સ અલગ અલગ ચિત્રો રજૂ કરી રહ્યા છે. આ અનિશ્ચિતતા એક્ઝિટ પોલ્સની મર્યાદાઓને વધુ સ્પષ્ટ બનાવે છે.

પાંચમો સંદેશ: દક્ષિણ ભારતમાં પ્રાદેશિક પક્ષો સૌથી મજબૂત નિર્ણાયક ભૂમિકા ધરાવે છે- તમિલનાડુના એક્ઝિટ પોલ લગભગ સર્વસંમતિથી દ્રવિડ મુનેત્ર કઝગમ (DMK)ના સત્તામાં પાછા ફરવાનો સંકેત આપે છે. આ ફરી એકવાર સાબિત કરે છે કે સ્થાનિક નેતૃત્વ અને પ્રાદેશિક મુદ્દાઓ રાજ્યના રાજકારણમાં નિર્ણાયક બની રહેતા હોય છે.

આની સાથે જ, ઓલ ઈન્ડિયા અન્ના દ્રવિડ મુનેત્ર કઝગમ (AIADMK) અને BJP ગઠબંધન પીછેહટ કરતુ હોય તેવું અનુમાન કરવામાં આવી રહ્યું છે, જે દર્શાવે છે કે દક્ષિણ ભારતમાં રાષ્ટ્રીય પક્ષો માટે જમીન મર્યાદિત અને પડકારજનક રહે છે. આ દરમિયાન, અભિનેતામાંથી રાજકારણી બનેલા જોસેફ વિજયની પાર્ટી, તમિલનાડુ વેત્રી કઝગમ (TVK)ને 'સમીકરણ બગાડવાવાળી તાકાત' તરીકે જોવામાં આવી રહી છે. પછી ભલે તેને સત્તાની દોડમાં નિર્ણાયક બળ તરીકે રજૂ ન કર્યું હોય, પરંતુ મત હિસ્સા પર તેની અસર ભવિષ્યના રાજકારણને પ્રભાવિત કરી શકે છે.

આ એક્ઝિટ પોલમાંથી સૌથી મોટું તારણ એ છે કે, ભારતીય રાજકારણ હવે એક સમાન લહેરથી ચાલતું નથી. કેટલીક જગ્યાએ મજબૂત લીડના સ્પષ્ટ સંકેતો છે, જ્યારે અન્ય જગ્યાએ તીવ્ર સ્પર્ધા છે, અને અન્ય જગ્યાએ સંપૂર્ણ અનિશ્ચિતતા બની રહી છે.

આસામ અને પુડુચેરીમાં અપેક્ષા પ્રમાણેના સ્પષ્ટ વલણો, તમિલનાડુમાં મજબૂત પ્રાદેશિક પેટર્ન અને પશ્ચિમ બંગાળ અને કેરળમાં ટકરાવ આ બધું મળીને એ બતાવે છે કે, દેશનું ચૂંટણી પરિદૃશ્ય હવે સંપૂર્ણપણે રાજ્ય-વિશેષ બની ગયું છે. અને સૌથી અગત્યની વાત એ છે કે, આ પરિણામો અંતિમ નથી. એક્ઝિટ પોલ દિશા દર્શાવે છે, સચોટ પરિણામ નહીં. સાચું ચિત્ર તો મત ગણતરી થયા પછી જ સ્પષ્ટ થાય છે.

પશ્ચિમ બંગાળ વિધાનસભા ચૂંટણી માટે મતદાન પૂર્ણ થઈ ગયું છે, અને પરિણામો આવવાના હજુ બાકી છે. જોકે, મતદાન પછી બંગાળમાં હજુ પણ રાજકીય નાટક ચાલુ છે. હવે, EVM, બેલેટ પેપર અને સ્ટ્રોંગ રૂમની સુરક્ષાને લઈને અંધાધૂંધી ફેલાઈ રહી છે. ગુરુવારે રાત્રે કોલકાતામાં ભારે હંગામો થયો હતો, અને ચૂંટણી પંચે જાહેર કરવું પડ્યું હતું કે, પ્રક્રિયા નિયમો અનુસાર વ્યવસ્થિત રીતે હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. તો, ચાલો જાણી લઈએ કે, EVM, પોસ્ટલ બેલેટ માટે શું છે પ્રોટોકોલ અને મતદાનથી લઈને મત ગણતરી સુધી EVMને કેવી રીતે રાખવામાં આવે છે...

EVM પ્રોટોકોલની ચર્ચા કરતા પહેલા, તમને બતાવી દઈએ કે, TMC શા માટે હોબાળો મચાવી રહી છે. TMCનો આરોપ છે કે પોલીસ અને વહીવટીતંત્ર સ્ટ્રોંગ રૂમમાં હેરાફેરી કરી રહ્યા છે. TMCનો આરોપ છે કે અંદર કેટલાક લોકો પોસ્ટલ બેલેટ અને ગુલાબી પેપર સંભાળી રહ્યા છે. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે TMC સભ્યોની ગેરહાજરીમાં આ થઈ રહ્યું છે.

તેમણે એવો પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે, BJP અને ચૂંટણી પંચના અધિકારીઓ સંબંધિત પક્ષોના પ્રતિનિધિઓની હાજરી વિના બોક્સ ખોલવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા હતા. આ પછી, TMCના નેતાઓએ ધરણા પ્રદર્શન કર્યા. ત્યાં સુધી કે, પશ્ચિમ બંગાળના CM મમતા બેનર્જી પણ કોલકાતાના ભવાનીપુર મતવિસ્તારમાં સ્ટ્રોંગ રૂમમાં પહોંચી ગયા હતા. જોકે, ચૂંટણી પંચે પાછળથી સમજાવ્યું કે, નિયમો અનુસાર કંટ્રોલ રૂમ કેવી રીતે ખોલવામાં આવ્યો હતો. અહીં તમને બતાવી દઈએ કે, આ હોબાળો બેલેટ પેપરને લઈને થયો હતો.

હકીકતમાં, બેલેટ પેપર અને EVMની સુરક્ષા અંગે અલગ અલગ નિયમો છે. કોલકાતામાં હોબાળો બેલેટ પેપરની સુરક્ષાને લઈને થયો હતો. જ્યારે EVM સ્ટ્રોંગ રૂમમાં રાખવામાં આવે છે, ત્યારે તેને ફક્ત ગણતરી દરમિયાન જ ત્યાંથી નીકાળવામાં આવે છે. EVMની જેમ, બેલેટ પેપર પણ વિવિધ સ્થળોએથી એકત્રિત કરવામાં આવે છે અને પછી બોક્સમાં સંગ્રહિત કરવામાં આવે છે. રિટર્નિંગ ઓફિસર પાસે બધી માહિતી હોય છે, જેમાં કેટલા બેલેટ પેપર પ્રાપ્ત થયા હતા અને તે કયા વિધાનસભા મતવિસ્તારના હતા તે સહિતની પુરી માહિતી હોય છે.

આ પછી, તેમને ગણતરી માટે રાખવામાં આવે છે, પરંતુ ગણતરી પહેલાં ચૂંટણી પંચના અધિકારીઓ દ્વારા કેટલાક પ્રારંભિક તૈયારીના પગલાં લેવામાં આવે છે. બેલેટ પેપરના કિસ્સામાં, ચૂંટણી પંચના અધિકારીઓ ગણતરી પહેલાં કેટલીક તૈયારીઓ કરે છે, જેમાં કંટ્રોલ રૂમની મુલાકાત લેવાનો સમાવેશ થાય છે. આમાં કવર ખોલવા, છટણી કરવા વગેરેનો સમાવેશ થાય છે, પરંતુ કોઈપણ કાગળો ધરાવતા પરબિડીયાઓ ખોલી શકાતા નથી. TMC દ્વારા જે આરોપ લગાવવામાં આવ્યો હતો, તે ખરેખર પ્રારંભિક તૈયારીના પગલાંનો એક ભાગ હતો. જો કે, આ પરિસ્થિતિમાં, ચૂંટણી પંચે આ કામ હાથ ધરતા પહેલા રાજકીય પક્ષોને જાણ કરવી જોઈએ. તેથી, પક્ષના પ્રતિનિધિઓ પણ આ કામ જોઈ શકે છે.

કોલકાતાની પરિસ્થિતિમાં, ચૂંટણી પંચે જણાવ્યું હતું કે, પક્ષોને અગાઉથી જાણ કરવામાં આવી હતી અને તે પછી કામ હાથ ધરવામાં આવી રહ્યું હતું. તેઓ સાંજે 4 વાગ્યા પછી આવવા જોઈતા હતા. 3 ઉમેદવારો પહોંચ્યા અને જોયું કે સ્ટ્રોંગ રૂમ સીલ કરવામાં આવ્યા હતા, જ્યારે પોસ્ટલ બેલેટ માટેનો સ્ટ્રોંગ રૂમ ખુલ્લો હતો. આ પછી, ત્રણેય ચાલ્યા ગયા. જો કે, સ્ટ્રોંગ રૂમ 24 કલાક CCTV દેખરેખ હેઠળ છે, જે પક્ષના પ્રતિનિધિઓ જોઈ શકે છે.

જ્યારે EVMનો ઉપયોગ કરીને મતદાન થાય છે, ત્યારે બંને મશીનો પહેલા મતદાન મથક પર તપાસવામાં આવે છે. આ સમય દરમિયાન, તે પક્ષના પ્રતિનિધિઓની સામે તપાસવામાં આવે છે અને મતદાન સરળતાથી થઈ રહ્યું છે તે દર્શાવવા માટે એક મોક પોલ કરવામાં આવે છે. ત્યારપછી મતદાન શરૂ થાય છે. પૂર્ણ થયા પછી, મશીન ફરીથી તપાસવામાં આવે છે અને મતદારોની કુલ સંખ્યાની ગણતરી કરવામાં આવે છે. ડેટા પ્રતિનિધિઓના ડેટા સાથે મેચ કરવામાં આવે છે. ત્યાર પછી દરેકની સહી થઇ ગયા પછી, મશીન સીલ કરવામાં આવે છે. આ સીલ ગણતરીના દિવસે ગણતરીના સ્થળે જ ખોલવામાં આવે છે.

ત્યારપછી તેને સ્ટ્રોંગ રૂમમાં લઈ જવામાં આવે છે, જ્યાં પક્ષના પ્રતિનિધિઓ વાહનોમાં તેમની પાછળ જઈ શકે છે. ત્યારપછી તેને 24 કલાક સુરક્ષા હેઠળ મૂકવામાં આવે છે. સ્ટ્રોંગ રૂમ સીલ કરતી વખતે રાજકીય પક્ષના પ્રતિનિધિઓ હાજર રહી શકે છે અને તાળાઓ પર તેમની સીલ પણ લગાવી શકે છે. આ માટે માન્ય રાષ્ટ્રીય અને રાજ્ય રાજકીય પક્ષોને અગાઉથી લેખિત જાણ કરવી આવશ્યક છે.

સ્ટ્રોંગ રૂમમાં ફક્ત એક જ પ્રવેશ દ્વાર અને ડબલ લોક સિસ્ટમ હોય છે. એક ચાવી રિટર્નિંગ ઓફિસર પાસે હોય છે અને બીજી ચાવી સંબંધિત વિધાનસભા મતવિસ્તારના સહાયક રિટર્નિંગ ઓફિસર પાસે હોય છે. સ્ટ્રોંગ રૂમમાં પ્રવેશવાના અન્ય તમામ સ્થળો (જેમ કે બારીઓ વગેરે) સીલ કરવામાં આવે છે જેથી કોઈ પણ વ્યક્તિ પ્રવેશ ન કરી શકે.

સખત સુરક્ષા વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવી છે, અને સ્ટ્રોંગ રૂમ પાસે જનારા દરેક વ્યક્તિની વિગતો રેકોર્ડ કરવામાં આવી છે. સ્ટ્રોંગ રૂમનું નિરીક્ષણ નિરીક્ષકો, જિલ્લા ચૂંટણી અધિકારી, પોલીસ અધિક્ષક, રાજકીય પક્ષો/ઉમેદવારો અથવા તેમના એજન્ટો દ્વારા કરી શકાય છે. તેની સાથે જ સ્ટ્રોંગ રૂમની બાજુમાં ગણતરી કેન્દ્ર હોય છે, જ્યાં તમામ હાજર લોકોની સામે મત ગણતરી કરવામાં આવે છે. ત્યાં પણ ઉમેદવારો અથવા પક્ષોના પ્રતિનિધિઓ હાજર રહેતા હોય છે.