રાજ્યસભાની 3 બેઠકો માટે પેટાચૂંટણીઓ પછી, સંસદના ચોમાસુ સત્ર દરમિયાન BJP અને NDA પશ્ચિમ બંગાળમાં સંસદના ઉપલા ગૃહમાં પોતાની સ્થિતિ મજબૂત કરે તેવી અપેક્ષા છે. મહિલા અનામત સંબંધિત સંભવિત સીમાંકન બિલમાં કેન્દ્ર સરકાર પોતાનો પહેલો મોટો ફાયદો જોઈ શકે છે, જેના માટે બે તૃતીયાંશ બહુમતી જરૂરી છે. 3 બેઠકોના વધારા સાથે, BJPની સંખ્યા વધીને 117 થશે અને NDAની 145 થશે.
પશ્ચિમ બંગાળ વિધાનસભા ચૂંટણીઓ પછી, તૃણમૂલ કોંગ્રેસમાં વિધાનસભા અને સંસદ બંનેમાં મોટા ભાગલા પડ્યા. લોકસભાના 20 સાંસદોએ અલગ થવાની જાહેરાત કરી, અને વિધાનસભામાં એક અલગ જૂથે તેના નેતાને ચૂંટ્યા. જ્યારે રાજ્યસભામાં આવું કોઈ વિભાજન તો નહોતું થયું, પરંતુ તેના 13 સાંસદોમાંથી ત્રણે રાજીનામા આપ્યા. આ 3 બેઠકો માટે હવે પેટાચૂંટણીઓ થવા જઈ રહ્યા છે. જો કે 3 બેઠકો માટે અલગ અલગ પેટાચૂંટણીઓ થવાની હોવાથી, ત્રણેય ઉમેદવારો બિનહરીફ પણ જીતી શકે છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, BJP નેતૃત્વ તૃણમૂલ કોંગ્રેસ અને રાજ્યસભામાંથી રાજીનામુ આપનારા 3 નેતાઓ, સુખેન્દુ શેખર રે, સુષ્મિતા દેવ અને પ્રકાશ ચિક બરિકને ફરીથી BJPમાં સામેલ કરી શકે છે અને તેમને લાડવા માટે ફરીથી ટિકિટ આપી શકે છે. પાર્ટીના એક અગ્રણી નેતાએ સંકેત આપ્યો છે કે, રાજ્યસભાના સભ્યોને પાર્ટીમાં સામેલ કરવા એ કોઈ મોટી મુશ્કેલી નથી, કારણ કે રાજ્યમાં તેમનો વિરોધ ઓછો છે.
આ 3 બેઠકો ચોમાસુ સત્રની મધ્યમાં, એટલે કે જુલાઈના છેલ્લા અઠવાડિયામાં ઉપલા ગૃહમાં BJPની સંખ્યા વધારશે. જો સરકાર ચોમાસુ સત્રમાં મહિલા અનામત અને સીમાંકન બિલ ફરીથી રજૂ કરે છે, તો રાજ્યસભામાં બે તૃતીયાંશ બહુમતી મેળવવી સરળ બનશે. 245 સભ્યોની રાજ્યસભામાં બે તૃતીયાંશ બહુમતી માટે જુલાઈના છેલ્લા અઠવાડિયામાં 162 સાંસદોની જરૂર પડશે.
અહીં NDAના ૧૪૫ સાંસદો સાથે, સરકારને BJDના 5, YSRCPના 4, 7 નામાંકિત સાંસદો અને 4 અપક્ષો સાથે જરૂરી સંખ્યા એકત્રિત કરવામાં કોઈ સમસ્યા નહીં રહે. સરકારે લોકસભામાં ફક્ત બે તૃતીયાંશ મત મેળવવાની જરૂર પડશે. સરકારે સંકેત આપ્યો છે કે, બિલ પહેલા લોકસભામાં જ રજૂ કરવામાં આવશે.
294 સભ્યોની બંગાળ વિધાનસભામાં BJP પાસે કુલ 208 સભ્યો છે, તેથી સંખ્યા સંપૂર્ણ રીતે તેમના પક્ષમાં છે. જો પક્ષ 3 ઉમેદવારોને મેદાનમાં ઉતારે છે અને તેના ધારાસભ્યો પક્ષની સૂચનાઓ અનુસાર મતદાન કરે છે, તો તે સરળતાથી તેના ઉમેદવારો માટે અનુક્રમે 70, 69 અને 69 મત આરામથી મેળવી શકે છે, જેના કારણે તે ત્રણેય બેઠકો માટે પેટાચૂંટણી જીતવાની શક્યતા વધારે છે.
રાજ્યસભા ચૂંટણી પ્રણાલી હેઠળ, 3 બેઠકોની પેટાચૂંટણી જીતવા માટે ઉમેદવારને લગભગ 70 પ્રથમ પસંદગીના મતોની જરૂર પડશે. વિધાનસભામાં BJPની વર્તમાન સંખ્યાને જોતાં, તે અન્ય પક્ષોના ટેકા પર આધાર રાખ્યા વિના 3 ઉમેદવારો માટે જરૂરી સંખ્યા મેળવી શકે છે.
કોઈપણ વિપક્ષી ઉમેદવારને BJPના ઉમેદવારને હરાવવા માટે ઓછામાં ઓછા 70 મતોની જરૂર પડશે. જો કે, તૃણમૂલ કોંગ્રેસની ટિકિટ પર ચૂંટાયેલા ધારાસભ્યોની કુલ સંખ્યા 80ની આસપાસ હોવા છતાં, પક્ષનો ધારાસભ્ય પક્ષ હવે મમતા બેનર્જીના નેતૃત્વ હેઠળના જૂથ અને વિપક્ષી નેતા ઋતબ્રત બેનર્જીના નેતૃત્વ હેઠળના બળવાખોર જૂથ વચ્ચે વહેંચાઈ ગયો છે.
રાજકીય નિરીક્ષકોના મતે, સંયુક્ત તૃણમૂલ કોંગ્રેસ સૈદ્ધાંતિક રીતે એક ઉમેદવારની જીત સુનિશ્ચિત કરવાની શક્તિ ધરાવે છે. જોકે, સંગઠનમાં આંતરિક ઝઘડો વધુ ઊંડો થવાથી આવી સમજૂતીની શક્યતા ઓછી થઈ જાય છે.
