'આદિવાસી કીડા છે... ફક્ત બાળકો જ પેદા કરશે'; વિદ્યાર્થીઓએ દુઃખ વ્યક્ત કર્યું, તપાસનો આદેશ

મધ્યપ્રદેશના બડવાની જિલ્લાના સેંધવામાં આવેલી એકલવ્ય આદર્શ રહેણાંક શાળા (જામલી)ના સેંકડો વિદ્યાર્થીઓએ તેમની ગંભીર સમસ્યાઓ સામે બળવો પોકાર્યો છે. શાળામાં મૂળભૂત સુવિધાઓના અભાવ, શિક્ષકો દ્વારા જાતિવાદી અને અપમાનજનક ટિપ્પણીઓ અને જેલ જેવા વાતાવરણથી કંટાળીને, સેંકડો વિદ્યાર્થીઓએ બડવાની કલેક્ટર ઓફિસ તરફ આકરા તડકામાં લગભગ 20 કિલોમીટર લાંબી કૂચ કરી.

રસ્તામાં, સેંધવાના SDM આશિષ, SDOP અજય વાઘમારે અને સહાયક કમિશનર રંજના સિંહે વિદ્યાર્થીઓને સમજાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ ગુસ્સે ભરાયેલા વિદ્યાર્થીઓ તેમની માંગણીઓ પર અડગ રહ્યા અને તેમની કૂચ ચાલુ રાખી.

પગપાળા કૂચ કરતા વિદ્યાર્થીઓએ શાળા વહીવટ અને શિક્ષકો પર અત્યંત ગંભીર અને અસંવેદનશીલ આરોપો લગાવ્યા. તેઓએ જણાવ્યું કે શિક્ષકોનું વર્તન અત્યંત શરમજનક છે. તેઓ તેમને કહે છે કે, 'આદિવાસી લોકો કીડા જેવા છે, ગરીબ, અભણ અને અજ્ઞાની છે. આ આદિવાસી બાળકો અભ્યાસ કરીને શું પ્રાપ્ત કરશે? વધુમાં વધુ, તેઓ 10મા કે 12મા ધોરણ સુધી અભ્યાસ કરશે, અને પછી તો તેમને બાળકો જ પેદા કરવા પડશે. અમારું મનોબળ ઘટાડવામાં આવે છે. પેરેન્ટ્સ મિટિંગમાં આવતા અમારા માતા-પિતાનું સન્માન કરવામાં આવતું નથી. અમને જેલની જેમ શાળામાં બંધ રાખવામાં આવે છે.

વિદ્યાર્થીઓએ એવો પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે, જ્યારે તેઓ 20 કિલોમીટર ચાલીને જુલવાનિયા પહોંચ્યા, ત્યારે કલેક્ટર જયતિ સિંહે તેમની પુરી વાત સાંભળ્યા વિના બે મિનિટમાં જ ઔપચારિક ખાતરી આપીને વાતચીત પતાવી દીધી હતી.

વિદ્યાર્થીઓની મુખ્ય માંગણીઓ: શાળામાં ગેરવહીવટ અને કડક પ્રતિબંધો માટે જવાબદાર આચાર્ય સામે પગલાં લેવા જોઈએ. આદિવાસી લોકો વિરુદ્ધ અભદ્ર ટિપ્પણી કરનારા શિક્ષકોને તાત્કાલિક શાળામાંથી હાંકી કાઢવા જોઈએ. પેરેન્ટ્સ મીટિંગ્સમાં હાજરી આપતા માતા-પિતા સાથે આદરપૂર્વક વર્તવું જોઈએ. વિદ્યાર્થીનીઓનું આવવા-જવા ઉપરાંત આમતેમ ફરવા પરના નિયંત્રણો દૂર કરવા જોઈએ અને આરામદાયક વાતાવરણ પૂરું પાડવું જોઈએ.

બીજી તરફ, એકલવ્ય નિવાસી શાળાના આચાર્ય અજિત કુમારે તેમના પરના તમામ આરોપોને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યા. તેમણે કહ્યું કે બાળકોએ ક્યારેય તેમને આવી સમસ્યાની જાણ કરી નથી. કુમળી વયના યુવાનોને મોબાઇલ ફોન અને નિયમો અને કાયદાથી બંધાયેલા રહેવાનું પસંદ નથી. સવારે 5 વાગ્યાથી રાત્રે 10 વાગ્યા સુધી શિસ્તબદ્ધ રહેવાથી, તેઓ અસ્વસ્થતા અનુભવે છે. તેઓ સંપૂર્ણ સ્વતંત્રતા ઇચ્છે છે. માતાપિતાનો અનાદર કરવાના મુદ્દા અંગે, જો માતાપિતા પોતે કહે કે તેમની સાથે અભદ્ર વર્તન કરવામાં આવ્યું છે, તો હું તે માનીશ.

મામલો વધુ વકરી રહ્યો છે તે જોઈને, બડવાનીના કલેક્ટર જયતિ સિંહે જુલવાનિયામાં વિદ્યાર્થીઓ સાથે મુલાકાત કરી અને દરેક મુદ્દા પર ચર્ચા કરી. કલેક્ટરે જણાવ્યું કે, અમારા જિલ્લાના બાળકો સવારથી જ ચાલતા આવ્યા હતા, અને અમારી સંપૂર્ણ સહાનુભૂતિ તેમની સાથે છે. બાળકોએ શિક્ષકો દ્વારા જાતિવાદી અપશબ્દોનો ઉપયોગ, શાળાના સભાખંડ અને કાઉન્સેલિંગ જેવા મુદ્દાઓ ઉઠાવ્યા છે. સમગ્ર મામલાની નિષ્પક્ષ રીતે તપાસ કરવા માટે એક સમિતિની રચના કરવામાં આવી છે. તપાસ અહેવાલમાં બહાર આવેલા તથ્યોના આધારે, કડક કાનૂની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

હાલ માટે, વહીવટીતંત્રની ખાતરી પછી, વિદ્યાર્થીઓ તપાસ અહેવાલ અને નક્કર કાર્યવાહીની રાહ જોઈ રહ્યા છે. વિદ્યાર્થીઓનું કહેવું છે કે, જો તેમને ન્યાય નહીં મળે અને દોષિત શિક્ષકોને દૂર નહીં કરવામાં આવે તો તેઓ ઉગ્ર આંદોલનનું આયોજન કરશે.