કેન્દ્ર સરકાર સાથે લદ્દાખની વાતચીત નિષ્ફળ ગયા પછી વાંગચુકે પૂછ્યું કે, 'આપણે કેવા પ્રકારના રામ રાજ્યની વાત કરી રહ્યા છીએ?'

કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય અને લદ્દાખી નેતાઓ વચ્ચેની વાતચીત કોઈ પણ પરિણામ વગર સમાપ્ત થયાના એક દિવસ પછી, પર્યાવરણ કાર્યકર્તા સોનમ વાંગચુકે કેન્દ્ર સરકાર પર લદ્દાખના લોકોને આપેલા વચનોથી ફરી જવાનો આરોપ લગાવ્યો. વાંગચુકે કહ્યું કે લદ્દાખના લોકો દુઃખી, આઘાતગ્રસ્ત અને ગુસ્સે છે. તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે 'રામ રાજ્ય'નો આદર્શ ક્યાં ગયો છે.

વાંગચુકે એક વીડિયો નિવેદનમાં કહ્યું, 'ગઈકાલે અમને આઘાત લાગ્યો હતો. અમને લાગ્યું હતું કે કેટલાક નાના મતભેદ હશે. પરંતુ અમે જોયું કે મતભેદ ઘણા મોટા હતા. તેઓ (કેન્દ્ર સરકાર) ફરીથી તેમના વચનથી પાછા હટી ગયા. તેમણે કહ્યું હતું કે વિધાનસભા નાની હશે અને મુખ્ય સચિવ તેના આધીન રહેશે નહીં. તેઓએ કલમ 371 અંગે કરેલા તેમના વચનોથી પણ પાછા ફરી ગયા.'

વાંગચુકે જણાવ્યું કે, તેઓ છઠ્ઠી અનુસૂચિને બદલે કલમ 371 હેઠળ વિશેષ સુરક્ષાના કેન્દ્ર સરકારના વચનથી સંમત થયા છે. વાંગચુકે કહ્યું, 'આ વર્ષના મે મહિનામાં, લદ્દાખી નેતાઓ અને ગૃહ મંત્રાલય વચ્ચે એક મહત્વપૂર્ણ ચર્ચા થઈ હતી, અને એવું વચન આપવામાં આવ્યું હતું કે અમે એક ખાસ સભા બનાવીને લોકશાહી પ્રદાન કરીશું, જેના હેઠળ સમગ્ર વહીવટી તંત્ર, મુખ્ય સચિવ પણ, આવશે. એવું પણ કહેવામાં આવ્યું હતું કે છઠ્ઠી અનુસૂચિને બદલે કલમ 371 હેઠળ સુરક્ષા પૂરી પાડવામાં આવશે. તેથી, મે મહિનામાં થયેલી ચર્ચા પછી ગઈકાલની બેઠક અમારા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ હતી.'

સોનમ વાંગચુકે કહ્યું, 'આપણે કેવા પ્રકારના રામ રાજ્યની વાત કરી રહ્યા છીએ? 'ભલે એક જીવ પણ ગુમાવી દઈએ તો પણ વચન તૂટશે નહીં'નો આદર્શ ક્યાં ગયો છે? આપણે દુશ્મન દેશો સામે લડીશું, આપણે દરેક યુદ્ધ લડ્યા છીએ, પરંતુ જ્યારે અમારી પોતાની સરકાર અમારી સાથે આવું વર્તન કરે છે, ત્યારે અમે શું કહી શકીએ? અમે ક્યાં જઈએ?'

બુધવારે, કેન્દ્ર સરકાર અને લદ્દાખી પ્રતિનિધિઓ વચ્ચેની વાતચીત કોઈ નક્કર નિષ્કર્ષ પર પહોંચ્યા વિના સમાપ્ત થઈ ગઈ. લદ્દાખી નેતાઓએ કહ્યું કે, બંને પક્ષોના વલણમાં ખુબ મોટો તફાવત છે, અને પ્રસ્તાવિત ચૂંટાયેલા વિધાનસભાની સત્તાઓ વિવાદના મુખ્ય મુદ્દા તરીકે ઉભરી આવી છે.

વાંગચુકે કહ્યું કે લોકોએ લદ્દાખ પર ચીનની ટિપ્પણીઓની નિંદા કરી હતી, પરંતુ થોડા કલાકો પછી જે થયું તે આશ્ચર્યજનક હતું. તેમણે કહ્યું, 'મેં હંમેશા કહ્યું છે અને હું ફરીથી કહું છું કે ચીનને લદ્દાખ પર ટિપ્પણી કરવાનો કોઈ અધિકાર નથી. હકીકતમાં, અમે કહીશું કે અમે તેમની વાત માનતા નથી. તિબેટ આપણો પાડોશી છે, ચીન નહીં. મને કહો, તેઓ તિબેટ ક્યારે ખાલી કરશે અને આપણા તિબેટી ભાઈ-બહેનોને ક્યારે સોંપશે? આ મુદ્દે, લદ્દાખના લેહ સર્વોચ્ચ સંસ્થાના તમામ નેતાઓએ એક ખાસ પ્રેસ કોન્ફરન્સ યોજી અને કહ્યું કે તેઓ આ નિવેદન માટે ચીનની નિંદા કરે છે અને લદ્દાખના લોકો હંમેશા ભારતમાં ખુશ રહ્યા છે અને ખુશ રહેશે. આ આશ્ચર્યની વાત નથી, અમે હંમેશા આ જ કહ્યું છે." તેમણે કહ્યું કે જે થયું તે આશ્ચર્યજનક હતું.

તેમણે કહ્યું, 'બરાબર 3 કલાક પછી, લદ્દાખી નેતાઓએ આપણા દેશના ગૃહ મંત્રાલયના અધિકારીઓ સાથે બેઠક યોજી, જેમાં લદ્દાખમાં ચાલી રહેલી વાટાઘાટોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો. ચીન એક દુશ્મન દેશ હતો, પરંતુ આપણા દેશે તે બેઠકમાં શું કર્યું?' વાંગચુકે કહ્યું કે 2019માં લદ્દાખને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ બનાવ્યા પછી, કેન્દ્ર સરકારે છઠ્ઠી અનુસૂચિ હેઠળ લોકશાહી અને રક્ષણનું વચન આપ્યું હતું.

તેમણે કહ્યું, 'BJPએ આ વચન પર બે ચૂંટણીઓ પણ જીતી હતી. પરંતુ બે વર્ષ પછી, તેમણે પોતાનો વાયદો સંપૂર્ણપણે તોડી નાખ્યો. જ્યારે અમે શાંતિપૂર્ણ વિરોધ, ઉપવાસ અને પદયાત્રા દ્વારા તેમને તેમના વચનો યાદ કરાવવાનું શરૂ કર્યું, ત્યારે 24 સપ્ટેમ્બરના રોજ, તેમણે અંધાધૂંધ ગોળીબાર કર્યો અને અમારા લોકોનો નરસંહાર કર્યો. મારા જેવા લોકોને NSA હેઠળ જેલમાં ધકેલી દેવામાં આવ્યા.'