વિશ્વભરમાં નેતાઓની પડતી થઈ રહી છે જ્યારે ભારતના PM મોદી અડીખમ વિશ્વસનીયતા ધરાવે છે

વિશ્વના રાજકારણમાં આજે સત્તા મેળવવા કરતાં લોકોનો વિશ્વાસ જાળવવો વધુ જટિલ વિષય બન્યો છે. અનેક દેશોમાં મોટા નેતાઓ સામે અસંતોષ વધી રહી છે. ક્યાંક સરકારો બદલાઈ રહી છે તો ક્યાંક વર્ષોથી સત્તામાં રહેલા પક્ષો બહુમતી ગુમાવી રહ્યા છે. આવા સમયમાં ભારતના PM મોદીનું સતત ત્રીજી વખત દેશનું નેતૃત્વ કરવું નોંધપાત્ર છે. ખાસ કરીને વિશ્વના દેશો સાથે સંબંધો આગળ વધારવા અને ભારત માટે વેપારની નવી તકો ઊભી કરવામાં તેમની સરકારની કામગીરી ધ્યાન ખેંચે છે. આ સ્થિરતાની ચર્ચા કરતી વખતે 2024ના જનાદેશને પણ સમજવો જોઈએ. ભાજપને એકલા હાથે બહુમતી મળી નહોતી. એનડીએના સહયોગથી ભારતના PM મોદીએ ત્રીજો કાર્યકાળ શરૂ કર્યો. મતદારોએ સરકારનું સાતત્ય જાળવ્યું અને સાથી પક્ષોને સાથે રાખીને કામ કરવાની જવાબદારી પણ સોંપી. આ બદલાયેલી સ્થિતિમાં વિદેશ સાથેના સંબંધો અને વેપાર મંત્રણાઓ આગળ વધતાં રહ્યાં છે. નેતૃત્વની મજબૂતી પડકારો ન હોવામાં નથી પણ પડકારો વચ્ચે દેશનું કામ આગળ વધારવામાં છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય સ્વીકૃતિનું માપદંડ માત્ર વિદેશમાં મળતું સ્વાગત ન હોઈ શકે. કોઈ દેશ ભારત સાથે લાંબા ગાળાનો વેપાર કરાર કરે ત્યારે તેની પાછળ ભવિષ્યની શક્યતાઓ અંગે વિશ્વાસ હોય છે. ટેકનોલોજી અને સુરક્ષામાં સહકાર વધે ત્યારે સંબંધ વધુ ઊંડો બને છે. ભારતના PM મોદીની સરકારની નોંધપાત્ર કામગીરી એ રહી છે કે ભારતના બજાર અને ક્ષમતાને નવા કરારો સાથે જોડવાના પ્રયાસો થયા છે. પ્રવાસો અને મુલાકાતો પછી નક્કર કામ આગળ વધે તેનું મહત્વ વધારે છે. બ્રિટન સાથેનો વેપાર કરાર તેનું સારું ઉદાહરણ છે. જુલાઈ 2025માં થયેલો આ કરાર 15 જુલાઈ 2026થી અમલમાં આવ્યો. ભારતની નિકાસના લગભગ 99 ટકા હિસ્સાને શૂન્ય આયાતશુલ્કની પહોંચ મળી. તેનાથી કાપડ અને ચામડા સહિત અનેક ક્ષેત્રોના ઉત્પાદકો માટે સ્પર્ધા કરવાની સ્થિતિ સુધરી છે. ભારતીય માલ પરનો કર ઘટે એટલે ત્યાંના બજારમાં તેની કિંમત વધુ સ્પર્ધાત્મક બની શકે. વિદેશનીતિનો લાભ આપણા કારખાના અને કામદાર સુધી પહોંચવાનો આ એક વ્યવહારુ માર્ગ છે.

યુરોપિયન યુનિયન સાથે જાન્યુઆરી 2026માં મુક્ત વેપાર કરારની વાટાઘાટો પૂર્ણ થવી પણ મહત્વની પ્રગતિ છે. ફેબ્રુઆરી 2025માં બંને તરફના નેતૃત્વે આ મંત્રણાઓને ઝડપ આપવાનું નક્કી કર્યું હતું. વાટાઘાટો પૂર્ણ થવી અને કરાર અમલમાં આવવો અલગ તબક્કા છે. છતાં આ સફળતા દર્શાવે છે કે યુરોપ ભારત સાથેના આર્થિક સંબંધોને લાંબા ગાળાની નજરથી જુએ છે. ભારતના PM મોદીએ આ સંબંધને આપેલી પ્રાથમિકતા અહીં સ્પષ્ટ દેખાય છે. યુરોપ સાથેની ભાગીદારી માત્ર માલની ખરીદી અને વેચાણ સુધી મર્યાદિત નથી. જાન્યુઆરી 2026ની શિખર બેઠકમાં સુરક્ષા અને સંરક્ષણ ભાગીદારી પર પણ હસ્તાક્ષર થયા. વેપારની સાથે આવા ક્ષેત્રોમાં સહકાર વધે તે પરસ્પર વિશ્વાસનો સંકેત છે. ભારત મોટું બજાર તો છે જ સાથે તે વિશ્વની મહત્વની બાબતોમાં સહકાર આપી શકે એવો દેશ પણ છે. આ ઓળખ દેશની વાટાઘાટ કરવાની શક્તિ વધારે છે અને નવા સંબંધો માટે માર્ગ ખોલે છે.

નિકાસના આંકડા આ પ્રગતિને સમજવામાં મદદ કરે છે. વાણિજ્ય મંત્રાલયે જુલાઈ 2026માં આપેલી માહિતી પ્રમાણે નાણાકીય વર્ષ 2025–26માં ભારતીય માલ અને સેવાઓની કુલ નિકાસ 863.1 અબજ ડોલરની વિક્રમજનક સપાટીએ પહોંચી. માલની નિકાસ 441.8 અબજ અને સેવાઓની નિકાસ 421.3 અબજ ડોલર હતી. આ આંકડા બતાવે છે કે ભારતની કમાણીનો આધાર વિસ્તરી રહ્યો છે. ઉત્પાદનો સાથે ભારતીય જ્ઞાન અને કૌશલ્ય પણ વિશ્વના બજારમાં પોતાનું સ્થાન બનાવી રહ્યાં છે. સેવાઓની નિકાસમાં ભારતની કામગીરી ખાસ ધ્યાન આપવા જેવી છે. નીતિ આયોગના અહેવાલ પ્રમાણે 2025માં ભારત વિશ્વનો આઠમો સૌથી મોટો સેવા નિકાસકાર હતો. 2015થી 2025 દરમિયાન તેની સેવા નિકાસનો વાર્ષિક ચક્રવૃદ્ધિ વૃદ્ધિદર 10.3 ટકા રહ્યો. વિશ્વનો સરેરાશ દર 6.6 ટકા હતો. આ સફળતા પાછળ ભારતીય યુવાનોનું કૌશલ્ય અને કંપનીઓની મહેનત છે. સરકાર માટે આ શક્તિને વધુ બજારો સુધી પહોંચાડવાનું કામ મહત્વનું છે. નવા વેપાર સંબંધો તેમાં ઉપયોગી બને છે.

ભારતના PM મોદીની વૈશ્વિક ભૂમિકામાં વિકાસશીલ દેશોને સ્થાન અપાવવાનો પ્રયાસ પણ નોંધપાત્ર છે. ભારતના 2023ના જી20 અધ્યક્ષપદ દરમિયાન આફ્રિકન યુનિયનને કાયમી સભ્યપદ મળ્યું. આ નિર્ણય તમામ સભ્યોના સહકારથી લેવાયો હતો. ભારતના અધ્યક્ષપદમાં તેને સાકાર કરવાનું પોતાનું મહત્વ છે. પોતાના હિતની સાથે અન્ય દેશોના પ્રતિનિધિત્વની વાત કરવાથી વિશ્વાસ વધે છે. મોટા મંચ પર બીજાને સ્થાન અપાવવાની તૈયારી દેશની ઓળખને વધુ વ્યાપક બનાવે છે. આ સિદ્ધિઓનું મૂલ્યાંકન કરતી વખતે દેશના સામૂહિક યોગદાનને પણ માન આપવું જોઈએ. વેપાર કરારો પાછળ અધિકારીઓની લાંબી મહેનત હોય છે. નિકાસ પાછળ ઉદ્યોગકારો અને કામદારોનો પરિશ્રમ હોય છે. સેવાઓમાં સફળતા પાછળ શિક્ષણ અને અનુભવ હોય છે. નેતૃત્વ આ બધાને દિશા આપે છે અને જરૂરી નિર્ણયો માટે આગળ વધે છે. ભારતના PM મોદીની ભૂમિકાને આ રીતે જોઈએ તો પ્રશંસા વધુ આધારભૂત બને છે.

આગળનું કામ પણ ઓછું નથી. માલની નિકાસમાં વૃદ્ધિ હજી મર્યાદિત છે અને આયાતનું પ્રમાણ મોટું છે. નવા બજારમાં પ્રવેશ મળે એટલાથી વેચાણની ખાતરી મળતી નથી. ગુણવત્તા અને સમયસર પુરવઠો એટલાં જ જરૂરી છે. નાના ઉદ્યોગોને કરારની શરતો સમજાવવી પડશે અને નિકાસ માટે તૈયાર કરવા પડશે. સરકારે ઊભી કરેલી તકનો ઉદ્યોગો ઉપયોગ કરે ત્યારે જ તેનો લાભ વધુ પરિવારો સુધી પહોંચશે. એ જ સફળતાની સાચી કસોટી રહેશે. બદલાતા વિશ્વમાં ભારતના PM મોદીની કાર્યશૈલીનું મહત્વ દેશ માટે વધતી તકોમાં દેખાય છે. વેપારના નવા માર્ગો અને મજબૂત ભાગીદારીઓ ભારતને વધુ આત્મવિશ્વાસ આપે છે. બીજા દેશોના નેતાઓ નબળા પડે તેથી આપણી શક્તિ વધતી નથી. આપણે કરેલા કામથી તે વધે છે. ભારતે વિશ્વ સાથેના સંબંધોને આર્થિક તકમાં ફેરવવાની દિશામાં નોંધપાત્ર પ્રગતિ કરી છે. હવે આ પ્રગતિ યુવાનની રોજગારી અને નાના ઉદ્યોગની આવકમાં દેખાય તે સૌથી મહત્વનું છે.