પાકિસ્તાન, ઇન્ડોનેશિયા-મલેશિયાથી લઈને ઈરાન સુધીના ઘણા ઇસ્લામિક દેશોમાં મુસ્લિમ મહિલાઓને હિજાબ કે બુરખા પહેરવાના આદેશ વિશે તમે ઘણું સાંભળ્યું હશે. પરંતુ એક મુસ્લિમ દેશ એવો પણ છે, જેણે કટ્ટરપંથીઓના મોઢા પર તમાચો માર્યો છે. આ દેશનું નામ કઝાકિસ્તાન છે. આ મુસ્લિમ દેશ, જે એક સમયે સોવિયેત યુનિયનનો ભાગ હતો, તેણે જાહેર સ્થળોએ બુરખા-હિજાબ પહેરવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. જો તેઓ આમ કરતા જોવા મળશે, તો તેમને ભારે દંડ કરવામાં આવશે.
કટ્ટરપંથીઓને અરીસો બતાવતા કઝાકિસ્તાનના રાષ્ટ્રપતિ કાસિમ-જોમાર્ટ ટોકાયેવે કહ્યું કે, અમે દેશમાં સમાનતા અને સ્વતંત્રતાની લાગણી જોવા માંગીએ છીએ. આવી સ્થિતિમાં, મુસ્લિમ મહિલાઓના નકાબ-હિજાબ જેવા પહેરવેશનો કોઈ અર્થ નથી. મહિલાઓએ પોતાનો ચહેરો ઢાંકવાની કોઈ જરૂર નથી. તેમણે આ સંબંધિત કાયદાને મંજૂરી આપી છે.
કઝાકિસ્તાન ઉપરાંત, કેટલાક અન્ય મધ્ય એશિયાઈ ઇસ્લામિક દેશો પહેલાથી જ આ પગલું ભરી ચૂક્યા છે. આમાં તાજિકિસ્તાન અને ઉઝબેકિસ્તાનનો સમાવેશ થાય છે.
કઝાકિસ્તાન સરકારનું કહેવું છે કે, સુરક્ષાના કારણોસર, ખુલ્લા સ્થળોએ ચહેરો ઢાંકીને ફરવાની પરવાનગી આપી શકાતી નથી. આવી સ્થિતિમાં, બુરખા અથવા હિજાબ પર કાનૂની પ્રતિબંધ હશે, જે એક ડ્રેસ છે જે માથાથી પગ સુધી ઢંકાય છે. જો કે, જો કોઈ બીમારીને કારણે આવું કરવું પડે છે, તો છૂટ રહેશે. હવામાન અને કોઈપણ ધાર્મિક-સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમ દરમિયાન પણ આ કરી શકાય છે.
સરકારે સ્પષ્ટતા કરી છે કે, ઇસ્લામમાં નકાબ-હિજાબ અથવા આવા અન્ય કોઈપણ ઇસ્લામિક પોશાક જરૂરી નથી. આ પરંપરાઓ વિદેશમાં કેટલીક ધાર્મિક માન્યતાઓ સાથે સંકળાયેલી હોઈ શકે છે, પરંતુ અહીં તેને મંજૂરી આપી શકાતી નથી.
ટોકાયેવે અગાઉ પણ સંકેત આપ્યો હતો કે, નકાબ-હિજાબ એક જૂનો અપ્રચલિત પોશાક છે. કટ્ટરપંથીઓએ તેને મુસ્લિમ મહિલાઓ પર લાદી દીધો હતો. કઝાકિસ્તાનની ઇસ્લામિક સંસ્કૃતિ આવી નથી. કઝાકિસ્તાનમાં કટ્ટરપંથીઓના ભયને કારણે, છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં બુરખા અને હિજાબ પહેરતી મહિલાઓની સંખ્યા વધી છે. આવી સ્થિતિમાં, સરકારે કાનૂની પગલાં લેવા પડ્યા છે.
2017માં, કઝાકિસ્તાને શાળા અને કોલેજની છોકરીઓને હિજાબ પહેરવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો. 2023માં, આ પ્રતિબંધ તમામ શાળાઓના વિદ્યાર્થીઓ અને શિક્ષકો પર પણ લાગુ કરવામાં આવ્યો હતો. ત્યારપછી સેંકડો શાળાની છોકરીઓએ પોતાનો અભ્યાસ છોડી દેવાનો નિર્ણય લીધો, પરંતુ સરકાર ઝૂકી નહીં. તેણે સ્પષ્ટ કર્યું કે, તે આવા ધાર્મિક પોશાક અંગે આધુનિક વિચારસરણી બદલી શકશે નહીં.
