આજકાલ સોશિયલ મીડિયા અને વોટ્સએપ પર કોઈ ને કોઈ મેસેજ વધુને વધુ વાયરલ થઈ રહ્યા છે. આમાંથી કેટલાક સાચા હોય છે, જ્યારે કેટલાક ફક્ત અફવાઓ જ હોય છે. તાજેતરમાં, સોશિયલ મીડિયા પર એક મેસેજ ફરતો થયો છે. આ ઝડપથી ફેલાતા મેસેજમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે, નાણા મંત્રાલય દરેક ભારતીયના બેંક ખાતામાં નાણાકીય સહાય તરીકે રૂ. 46,715 જમા કરાવી રહ્યું છે. મેસેજમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે, આ પગલું દેશમાંથી 'નાણાકીય સંકટ'ને દૂર કરવા તરફ એક મોટું પગલું છે. આના કારણે, લોકો આ મેસેજને વધુ ને વધુ શેર કરી રહ્યા છે.
જ્યારે પ્રેસ ઇન્ફર્મેશન બ્યુરો (PIB)ની ફેક્ટ-ચેકિંગ ટીમે આ દાવાની તપાસ કરી, ત્યારે તેને સંપૂર્ણપણે ખોટો જાહેર કરવામાં આવ્યો. સરકારે સ્પષ્ટપણે કહ્યું છે કે, નાણા મંત્રાલય દ્વારા આવી કોઈ જાહેરાત કરવામાં આવી નથી. PIBએ એમ પણ કહ્યું કે કોઈ ડિપોઝિટ કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી નથી. આ મેસેજ એક મોટો કૌભાંડ છે! મેસેજમાં 'રજિસ્ટર ફોર સપોર્ટ' ટેબનું બટન અથવા લિંક આપવામાં આવેલું છે. આ લિંક પર ક્લિક કરીને, તમે તમારી વ્યક્તિગત માહિતી અથવા બેંક વિગતો શેર કરી શકો છો. આને ફિશિંગની એક નવી પદ્ધતિ તરીકે વર્ણવવામાં આવી છે, જ્યાં છેતરપિંડી કરનારાઓ તમારા ખાતામાંથી પૈસા ચોરી કરે છે.
https://twitter.com/PIBFactCheck/status/2008132067742380044
ફિશિંગમાં, છેતરપિંડી કરનારાઓ નોંધણીના બહાને તમારી બેંક વિગતો, OTP, પાસવર્ડ અથવા અન્ય વ્યક્તિગત માહિતી ચોરી લે છે. એકવાર તેમને તમારી ગુપ્ત માહિતી મળી જાય, પછી તેઓ તમારા ખાતામાંથી પૈસા ટ્રાન્સફર કરી શકે છે. સરકારે આવી કોઈપણ 'આકર્ષક' યોજનાઓ પર વિશ્વાસ કરવા સામે ચેતવણી આપી છે. આ દેખીતી રીતે આકર્ષક યોજનાઓ ઘણીવાર તમને છેતરવા માટે બનાવવામાં આવે છે, અને તમે સાયબર છેતરપિંડીનો શિકાર બની શકો છો.
સરકાર દ્વારા સમય સમય પર બહાર પાડવામાં આવતા નિર્દેશમાં એવી કોઈપણ શંકાસ્પદ લિંક પર ક્લિક ન કરવા સામે સલાહ આપવામાં આવે છે. તમારે બેંક વિગતો અથવા વ્યક્તિગત માહિતી શેર કરવાનું પણ ટાળવું જોઈએ. આવા નકલી સંદેશાઓ ક્યારેય ફોરવર્ડ કરશો નહીં. જો તમને આવો કોઈ સંદેશ દેખાય, તો તેની જાણ સાયબર સેલ અથવા PIB (PIB ફેક્ટ ચેક)ને કરશો. ઉપરોક્ત સંદેશ અંગે, PIBએ X પર લખ્યું, 'આ એક કૌભાંડ છે!' નાણા મંત્રાલયે આવી કોઈ યોજના શરૂ કરી નથી. કોઈપણ લિંક પર ક્લિક કરશો નહીં અને પોતાને સુરક્ષિત રાખો.
સાયબર ગુનેગારો દરરોજ છેતરપિંડીની નવી પદ્ધતિઓ અપનાવી રહ્યા છે. આમાં ફિશિંગ, UPI છેતરપિંડી, ડિજિટલ ધરપકડ અને વોઇસ ક્લોનિંગનો સમાવેશ થાય છે. દેશભરમાં દરરોજ આનાથી સંબંધિત હજારો કેસ નોંધાય છે. પરંતુ જો તમે સતર્ક રહેશો, તો તમે તમારા મહેનતના પૈસા બચાવી શકો છો. તો ચાલો આપણે જાણી લઈએ કે સાયબર છેતરપિંડીથી કેવી રીતે બચી શકાય...
ક્યારેય અજાણી લિંક્સ, સંદેશાઓ અથવા કૉલ્સ પર ક્લિક કરશો નહીં અથવા તેના પર વિશ્વાસ કરશો નહીં. ક્યારેય કોઈની સાથે OTP, UPI PIN, CVV, પાસવર્ડ અથવા બેંક વિગતો શેર કરશો નહીં. હંમેશા મજબૂત પાસવર્ડ અને 2-ફેક્ટર પ્રમાણીકરણ (2FA) 'ઓન' (ખુલ્લું) રાખો. તમારા ફોન/કમ્પ્યુટરને અપડેટ રાખો અને એન્ટીવાયરસ સોફ્ટવેરનો ઉપયોગ કરો. કોઈપણ શંકાસ્પદ કૉલ્સ અથવા સંદેશાઓની તાત્કાલિક જાણ કરો. નકલી નોકરી/રોકાણ યોજનાઓ/લોટરી કૌભાંડોથી દૂર રહો. ક્યારેય કોઈની સાથે પોતાની વ્યક્તિગત વિગતો વધારે પડતી શેર કરશો નહીં. ડિજિટલ ધરપકડ/પોલીસ વિડિઓ કૉલ કૌભાંડોથી સાવચેત રહો અને તાત્કાલિક પોલીસને તેના વિશે જાણ કરો. સતર્ક રહો અને આ વાતની બીજાને જાણ કરો.
