ગયા સોમવારે, ખ્રિસ્તીઓના સર્વોચ્ચ ધાર્મિક ગુરુ પોપ ફ્રાન્સિસના મૃત્યુના સમાચારથી વિશ્વભરના ખ્રિસ્તી સમુદાયમાં શોકની લહેર ફેલાઈ ગઈ. એક તરફ, શનિવારે વેટિકન સિટીમાં તેમના અંતિમ સંસ્કાર થવાના છે, તો બીજી તરફ, વિશ્વભરના ખ્રિસ્તીઓની નજર હવે કેથોલિક ચર્ચના ટોચના પદ પર કોણ બેસશે તેના પર ટકેલી છે.
આ પ્રશ્નમાં લોકોની રુચિથી બે ફિલ્મોને ખૂબ ફાયદો થયો છે, 'કોન્ક્લેવ' અને 'ધ ટુ પોપ્સ'. ચાલો તમને જણાવીએ કે શા માટે અને કેવી રીતે...
રવિવારે પોપ ફ્રાન્સિસના અવસાન પછી, લોકોનો આગામી રસ તેમના ઉત્તરાધિકારી કોણ હશે તે અંગે બન્યો. જ્યારે પ્રશ્નો ઉભા થાય છે, ત્યારે જવાબોની શોધ પણ શરૂ થઇ જાય છે અને આ એક એવો પ્રશ્ન છે જેનો કોઈની પાસે ચોક્કસ જવાબ નથી.
નવા પોપની પસંદગી કરવા માટે, એક કોન્ક્લેવ હોય છે, જેને 'પાપલ કોન્ક્લેવ' કહેવામાં આવે છે અને આમાં નવા પોપની પસંદગી મતદાન દ્વારા થાય છે, આ બધું બધા જાણે છે. પરંતુ આ ચૂંટણીની પ્રક્રિયા શું છે, ઉમેદવારોની પસંદગી કેવી રીતે થઈ રહી છે, પાત્રતા શું છે? આવા પ્રશ્નોના જવાબો ક્યારેય જાહેર થયા ન હતા. આ કોન્કલેવની સમગ્ર પ્રક્રિયા ગુપ્ત રાખવામાં આવી છે. પરંતુ ગયા વર્ષે સિનેમાઘરોમાં રીલિઝ થયેલી હોલીવુડ ફિલ્મ 'કોન્ક્લેવ'માં આ પ્રક્રિયાનું એક કાલ્પનિક સંસ્કરણ બતાવવામાં આવ્યું છે.
આ ફિલ્મની વાર્તા પોપના ગંભીર બીમાર થવાથી શરૂ થાય છે અને પછી નવા પોપની ચૂંટણી સુધી ચાલુ રહે છે. દિગ્દર્શક એડવર્ડ બર્જરની આ ફિલ્મમાં, નવા પોપની ચૂંટણીની વાર્તા એક આકર્ષક પ્લોટનું નિર્માણ કરે છે. માર્ચમાં જ 'કોન્ક્લેવ'ને 'બેસ્ટ એડેપ્ટેડ સ્ક્રીનપ્લે' માટે ઓસ્કાર એવોર્ડ પણ મળ્યો. 'કોન્ક્લેવ'એ ગયા હોલીવુડ એવોર્ડ સીઝનમાં ઘણા એવોર્ડ જીત્યા હતા.
ફેબ્રુઆરીમાં, જ્યારે 'કોન્ક્લેવ'ની ટીમ સ્ક્રીન એક્ટર્સ ગિલ્ડ (SAG) એવોર્ડ્સમાં તેની જીતની ઉજવણી કરી રહી હતી, ત્યારે વેટિકન સિટીએ પોપ ફ્રાન્સિસની 'ગંભીર સ્થિતિ' વિશે અપડેટ શેર કર્યું. એવોર્ડ જીત્યા પછી, ફિલ્મની અભિનેત્રી ઇસાબેલા રોસેલિનીએ મીડિયા સૂત્રો સાથે વાત કરતા પોપના સ્વાસ્થ્ય અંગેની ચિંતાઓ પર પ્રતિક્રિયા આપી અને કહ્યું, 'હા, જો એવું થશે તો એક કોન્ક્લેવ થશે.'
રોઝેલિનીએ કહ્યું કે, તે અને તેના કોસ્ટાર સર્જિયો કાસ્ટેલિટ્ટો, જે બંને ઇટાલિયન છે, બાકીના કલાકારો કરતાં 'સંભવિત કોન્ક્લેવ'થી વધુ પરિચિત હતા. તેમણે કહ્યું, 'પણ અમને એ પણ ચોક્કસ ખબર નથી કે કોન્કલેવમાં શું થાય છે.' રોઝેલિનીએ પોતાની ટિપ્પણીમાં આગળ ઉમેર્યું હતું કે, તેમની ફિલ્મ વાસ્તવિક જીવનના સંમેલનમાં થઈ શકે તેવી 'સંભવિત ચર્ચાઓ છતી કરે છે'.
પોપ ફ્રાન્સિસના મૃત્યુ પછી વાસ્તવિક જીવનના કોન્ક્લેવની તક જોઈને, લોકો આ સિસ્ટમને સમજવા માંગે છે અને આ માટે તેઓ 'કોન્ક્લેવ' જોઈ રહ્યા છે. સ્ટ્રીમિંગ ટ્રેકિંગ પ્લેટફોર્મ લ્યુમિનેટ અનુસાર, 20 એપ્રિલના રોજ વિશ્વભરમાં 'કોન્ક્લેવ' લગભગ 1.8 મિલિયન મિનિટ સુધી જોવામાં આવ્યું હતું. જ્યારે પોપ ફ્રાન્સિસના મૃત્યુના સમાચાર પછી બીજા જ દિવસે, 'કોન્ક્લેવ' 69 લાખ મિનિટ સુધી જોવામાં આવ્યું હતું. એટલે કે આ ફિલ્મના દર્શકોની સંખ્યામાં એક જ દિવસમાં લગભગ 283 ટકાનો વધારો થયો. પરંતુ આ એકમાત્ર ફિલ્મ નથી જેના દર્શકો પોપના મૃત્યુ પછી આટલા વધી ગયા.
પોપના મૃત્યુ પછી એક જ દિવસમાં 2012ના વેટિકન લીક્સ કૌભાંડ પર આધારિત ફિલ્મ 'ધ ટુ પોપ્સ'ના દર્શકોની સંખ્યામાં લગભગ 417 ટકાનો વધારો થયો. રવિવારે, આ ફિલ્મને વિશ્વભરમાં કુલ 2 લાખ 90 હજાર મિનિટ જોવામાં આવી. જ્યારે સોમવારે તેને 15 લાખ મિનિટ સુધી જોવામાં આવી હતી. અહેવાલો સૂચવે છે કે, 'કોન્ક્લેવ' 22 એપ્રિલે એમેઝોન પ્રાઇમ વિડિયો પર રીલિઝ થવાની હતી. જોકે, આ ફિલ્મ હજુ સુધી પ્રાઇમ કે ભારતમાં અન્ય કોઈ પ્લેટફોર્મ પર ઉપલબ્ધ નથી. જ્યારે 'ધ ટુ પોપ્સ' ભારતમાં નેટફ્લિક્સ પર ઉપલબ્ધ છે.
